Πολιτισμός

Οιδίπους Τύραννος, του Σοφοκλή σε σκηνοθεσία Σίμου Κακάλα στους Φιλίππους!

ΚΡΙΤΙΚΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΥΛΟ ΛΕΜΟΝΤΖΗ

Το κοίλο πλήρες. Η ορχήστρα φιλοξενεί ένα τεράστιο ξύλινο Πι. Γύρω, το φυσικό σκηνικό του θέατρου: αρχαία ερείπια, ανάμεσά τους τρία μεγαλοπρεπή δένδρα σαν Ολύμπια θεϊκή δύναμη στον «ιερό» χώρο, στο βάθος ο κάμπος των Φιλίππων. Η θυμέλη στο κέντρο προκαλεί. Τα ανάκτορα, τα τείχη, οι κοιλότητες του τοπίου, όπου και συντελείται το δράμα του Οιδίποδα Τυράννου, αντικαθίστανται από τα ίδια τα σώματα των ανδρών του Χορού, που εισέρχονται εν χορδαίς και οργάνοις ( βιολί – κιθάρα), συσπειρώνονται, κυκλώνουν κι απλώνονται στο σκηνικό. Φορούν μάσκες – παραμορφωμένα προσωπεία χαρακτήρων. Τελετουργικά κάθονται, αν όχι θύματα του λοιμού, μάρτυρες, ίσως, της ώρας που άφησε στον Κιθαιρώνα ο βοσκός το βρέφος με δεμένα τα πόδια, τον γιο του Λάιου και της Ιοκάστης, το φέροντα την κατάρα – χρησμό ότι θα φονεύσει τον πατέρα του και θα κοιμηθεί με τη μάνα του.

Η σκηνή χαμηλόφεγγη. Ταφική σιωπή στον χώρο. Στη μυσταγωγική ατμόσφαιρα του αρχαίου θέατρου σκίζει τον αέρα το κρώξιμο κουκουβάγιας. Κακός οιωνός, σκέφτομαι. Από παλιά το λάλημά της θεωρούνταν προμήνυμα κακοτυχίας. Προϊδέαση, υπαινιγμός, προετοιμασία. Αυτός ο μύθος στάζει πόνο κι αλήθεια. Πονάει η αλήθεια.

Υπόθεση

Ο Λάιος, βασιλιάς της Θήβας, είχε πάρει χρησμό πως το παιδί που θα γεννούσε με την Ιοκάστη θα σκότωνε τον πατέρα του και θα παντρευόταν τη μητέρα του. Έτσι, όταν ο γιος τους γεννήθηκε, τρύπησαν τα πόδια του και τον άφησαν έκθετο στον Κιθαιρώνα. Κάποιος βοσκός βρήκε το βρέφος, το έσωσε και το έδωσε σε άλλο βοσκό, που το παρέδωσε στον αφέντη του, τον βασιλιά της Κορίνθου. Αυτός το μεγάλωσε σαν παιδί του.

Όταν ο Οιδίπους μεγάλωσε, αμφιβάλλοντας για την καταγωγή του, πήγε στο μαντείο των Δελφών, όπου πληροφορήθηκε πως υπήρχε χρησμός σύμφωνα με τον οποίο έμελλε να σκοτώσει τον πατέρα του και να παντρευτεί τη μητέρα του. Θέλοντας να αποφύγει την πραγματοποίηση του φοβερού αυτού χρησμού, δεν επέστρεψε στην Κόρινθο και σ’ εκείνους που θεωρούσε γονείς του. Στον δρόμο του όμως συνάντησε και αμυνόμενος σκότωσε τον Λάιο, αγνοώντας πως είναι πατέρας του.

Όταν έφτασε στη Θήβα, έλυσε το αίνιγμα της Σφίγγας και κέρδισε τη βασιλεία της πόλεως, παίρνοντας την Ιοκάστη για γυναίκα του και αποκτώντας μαζί της τέσσερα παιδιά. Τη Θήβα έπληξε όμως φοβερός λοιμός, υπεύθυνος για τον οποίο είναι ο δολοφόνος του Λαΐου. Ο Οιδίπους αναλαμβάνει να τον βρει και να σώσει την πόλη.

Στην πορεία αναζήτησης του δολοφόνου, ο ήρωας ανακαλύπτει ποιος είναι πραγματικά ο ίδιος. Όχι μόνο είναι ο φονέας του προηγούμενου βασιλιά της Θήβας, αλλά και δολοφόνος του πατέρα του και σύζυγος της μητέρας του. Ύστερα από την αποκάλυψη της τραγικής αλήθειας, η Ιοκάστη απαγχονίζεται και ο Οιδίπους αυτοτυφλώνεται, εκλιπαρώντας για εξορία και ανησυχώντας για την τύχη των παιδιών του.

Ανάγνωση

Για τον μοναδικό ήρωα της αρχαίας τραγωδίας που ορίζεται με βάση τη διάνοιά του, το μυαλό του, η «ματιά» Σίμου Κακάλα είναι μια σκηνοθετική προσέγγιση εξαιρετικά ερεθιστική. Να μην ξεχνάμε ότι ο Οιδίπους διακρίνεται για τη φοβερή οξυδέρκεια, τον φωτεινό νου, χάρη στον οποίο καταφέρνει να λύσει το αίνιγμα της Σφίγγας και, μάλιστα, χωρίς τη βοήθεια θεού ή οιωνού. Το επίτευγμα αυτό τον χρήζει βασιλιά της Θήβας (κι όχι η καταγωγή του, όσο ειρωνικό κι αν είναι αυτό), οδηγώντας τον σταδιακά στην αποκάλυψη της πιο ανήκουστης αλήθειας, αυτής που συνδέεται με την ίδια την ταυτότητά του.

Ο «Οιδίπους Τύραννος» είχε ξεχωρίσει από την εποχή του Αριστοτέλη σαν το αρτιότερο δημιούργημα της ελληνικής δραματικής τέχνης. Την επίζηλη θέση του εξασφάλισε η καλλιτεχνική του μονολιθικότητα , η αδιακόσμητη λειτουργικότητά του. Πρόκειται για ένα έργο στοιχειώδες και οικουμενικό σαν αλγεβρική εξίσωση. Στη μορφή του Οιδίποδα η ελληνική μυθολογία είχε συσσωρεύσει υλικό εξαιρετικά πλούσιων δυνατοτήτων. Αυτός ο περήφανος ήρωας, που προσπαθεί λυσσαλέα, όσο και μάταια, ν’ αποφύγει τη μοίρα πατροκτόνου και αιμομίχτη που του είχαν προσάψει αναίτια οι θεοί στη γέννησή του, ήταν ήδη ένα ολοκληρωμένο αρχέτυπο τραγικού ανθρώπου. Το κατόρθωμα του Σοφοκλή εντοπίζεται στο γεγονός ότι πήρε τη μυθολογική μορφή και την εγκατέστησε ως κεντρικό άξονα της αρτιότερης θεατρικής μηχανής που επινοήθηκε ποτέ.

Ο ποιητής διάλεξε με αλάνθαστο ένστικτο, ανάμεσα στα πολλά και περίπλοκα επεισόδια της σταδιοδρομίας του Οιδίποδα, να δραματοποιήσει ένα μόνο, το αποφασιστικότερο. Δεν παρασύρθηκε από τα γεμάτα δράση γεγονότα στο τρίστρατο της Φωκίδας (θάνατος Λάιου) ή στον βράχο της Σφίγγας. Δεν ενδιαφέρθηκε για τις νεανικές του περιπέτειες στην Κόρινθο και στους Δελφούς. Άρχισε το έργο του λίγες μόνο ώρες πριν την αποκάλυψη της ταυτότητας του Λάιου και περιόρισε τη δράση στην αγωνιώδη αναζήτηση αυτού του φονιά. Η μεγαλοφυής ιδέα του ήταν να βάλει τον ίδιο τον εγκληματία ν’ αναζητά ανυποψίαστος τον ένοχο για να τον τιμωρήσει. Απ’ τη στιγμή που ξεκινά η αναζήτηση, τα γεγονότα κυλούν με ορμή χιονοστιβάδας.

Η παράσταση

Στη σκηνοθεσία του Σίμου Κακάλα δεν υπάρχει μια σκηνή περιττή, μια ανάπαυλα, ένας στίχος από την εξαιρετική μετάφραση του Γιώργου Μπλάνα, που να μην προωθεί τη μοιραία καταστροφή.

Η παράσταση εκκινεί από τον «Οιδίποδα Τύραννο» του Σοφοκλή, για ν’ αποκτήσει τη δική της οντότητα. Να δημιουργήσει τον δικό της αινιγματικό κόσμο. Να μιλήσει μέσα από την ποίηση του κειμένου, σε νεοελληνικά και αρχαία ελληνικά, μέσα από εναργείς εικόνες που καλούν σε αποκωδικοποίηση μηνυμάτων για τη διάψευση της ταυτότητας και την κατάκτηση του φωτός και μέσα από μια επώδυνη διαδικασία αυτογνωσίας. Δεν υπάρχει αμφιβολία. Πρόκειται για σπουδή πάνω στο σοφόκλειο έργο, για μια ανοιχτή σε αναγνώσεις συνεργασία ικανών συντελεστών, που εισπράττεται ως θεατρική αναπαράσταση – αφήγηση και ως εικαστική μινιμαλιστική εγκατάσταση.

Σ’ αυτόν ακριβώς τον τομέα του ρυθμού χρωστά την εξαιρετική ερμηνεία που απέσπασε ο σκηνοθέτης από τον Γιάννη Στάνκογλου. Ασφαλώς και στις γενετικές και επίκτητες ικανότητές του. Επειδή, ο καλός ηθοποιός έχει όλο το υπόβαθρο – γνωστικό και ερμηνευτικό – για να αναδείξει τη μετάφραση και να την υπερασπιστεί κατά πώς της αξίζει.

Ο Στάνκογλου υλοποιεί στον ρόλο του τον άνθρωπο που νίκησε με τη σκέψη και μόνο. Είναι φιλόπολις, προσιτός όταν βρίσκεται ανάμεσα στον λαό και στον Χορό. Κρατάει το «μαθαίνω», το «ζητώ», το «αποκαλύπτω», το «βρίσκω», με μια ένταση φωνής ανακριτή που φερμάρει σα γεράκι το θύμα του. Μας δίνει ευδιάκριτα τα νοήματα, που άλλα είναι καθάρια κι άλλα υπαινικτικά. Με τις πρώτες υποψίες της Ιοκάστης ταλαντεύεται, αναταράσσεται, δε γνωρίζει. Από δω και πέρα σηκώνει στις πλάτες του το έργο.

Κορύφωση του άθλου του η σκηνή με τους βοσκούς. Από τη στιγμή που νιώθει το χτύπημα της μοίρας είναι ακέραιος. Χειρίζεται τις τραγικές στιγμές με ηχόχρωμα φωνής, που υποβάλλει το μέγεθος των παθημάτων του. Στην αποκάλυψη της αλήθειας γονατίζει, σέρνεται στο χώμα και σπαράζει. Θρηνεί με οιμωγές και φάλτσους γόους. Παράτονες κραυγές , γεμάτες αλήθεια και πόνο. Συμπαρασύρει τους θεατές στο δράμα του. Πάλλεται η ατμόσφαιρα από τον κλαυθμό του και από την ενσυναίσθηση που προκαλεί στο κοινό. Δέος και θαυμασμός. Αυτός είναι ο Οιδίποδάς του.

Η νεοφώτιστη στο αρχαίο δράμα συμπαθής ηθοποιός Μαριλίτα Λαμπροπούλου, προσπαθεί φιλότιμα να πλάσει μια Ιοκάστη, μητριαρχική φιγούρα σωστής απόδοσης, μα και αισθητικής. Προσπαθεί να παραστήσει μια γυναίκα αρχοντική, ως ευθεία αναφορά στην αρχέγονη Θεά των Όφεων της Μινωικής εποχής. Το προσπαθεί, αλλά μάταια. Δεν μπορεί να το πέτυχει. Ούτε στο ελάχιστο. Ευτυχώς, μικρή η συμμετοχή της στη δράση.

Ο Τειρεσίας του Χρήστου Μαλάκη , όπως και ο Κρέοντας του Γιάννη Νταλιάνη έχουν και τραγικό μέγεθος και σκηνικό όγκο. Εξαιρετικοί και οι δύο, αποκαλύπτουν τις αντιφάσεις συναισθηματικών κραδασμών, περιγράφοντας το βάρος και την ελαφρότητα της ύπαρξης που θα συντριβεί εξ αιτίας της ουσίας της. Αναδεικνύουν τρωτές και ευάλωτες πλευρές, την τάση ενός ανθρώπου που εξουσιάζει, κατανοεί, εκφράζοντας με μια αίσθηση ήρεμης δύναμης και ανήσυχης θυμικής δυναμικής, ειρωνεία, προφητική έκλαμψη και λαϊκότητα, αποτροπιασμό, άρνηση, παραδοχή, συμπόνια.

Θετικό πρόσημο στον νεαρό και ταλαντούχο ηθοποιό Γιώργου Αμούτζα, αλλά και στον Κωνσταντίνου Μωραΐτη, στους ρόλους του Αγγελιοφόρου και του Εξάγγελου αντίστοιχα, οι οποίοι διαθέτουν όλον τον σπαραγμό του κομιστή τραγικών ειδήσεων.

Χορός και ρόλοι κινούνται σε τροχιά μελισσών, θαρρείς ένα ανθρωπόμορφο σμάρι εργατριών κυψέλης, ως σύμβολο αέναης πορείας μέσα στον χρόνο και στον κόσμο. Εξαίρεση η κάθετη πορεία του Οιδίποδα στο κέντρο της σκηνής , ενώ ο Τειρεσίας εξουδετερώνει το σκοτάδι του μ’ ένα θορυβώδες νήμα – βέλος, στοχεύοντας νοητά τον Οιδίποδα και πληγώνοντάς τον με το φαρμάκι των λόγων του.

Λειτουργικό το σκηνικό του Γιάννη Κατρανίτσα, ενδιαφέρουσα σκηνογραφική λύση οι μάσκες, θύματα εκδικητικής θεϊκής μανίας αλλά και μαρμαρωμένων ανθρώπων, επιβάλλουν και την εικόνα του «καταραμένου» Οιδίποδα, ανθρώπου που μας «μιλά» μέσα από τα βάθη των αιώνων. Τα μαύρα σύγχρονα κοστούμια πιστοποιούν το ανθρώπινο πένθος στην όποια εποχή.

Θεσπέσια η μουσική του Φώτη Σιώτα, με παραδοσιακό ηχόχρωμα, συνοδεύοντας τα δρόμενα. Ο Χορός κινείται συντονισμένα πάνω στις γραμμές που δίδαξε η Σοφία Πάσχου, με ήχους ακατέργαστους και εκλεπτυσμένους και με ρυθμικές ανάσες που διευκολύνουν την απαγγελία των θαυμάσιων χορικών και των διαλογικών μερών της τραγωδίας.

Πολλά μπράβο στον Χορό των ανδρών με τις εξαιρετικές φωνητικές και υποκριτικές ικανότητες, ο οποίος πρωτοστατεί στη δράση, όπως ακριβώς ορίζει η τραγωδία.

Οι φωτισμοί του Αλέκου Γιάνναρου ακολουθούν τις αντιθέσεις του έργου και τη σκηνοθετική γραμμή σε μια λιτή, ανεπιτήδευτη, έντιμη παράσταση, μακριά από μοντερνισμούς και πρωτοποριακά πειράματα.

Οι μάσκες της Μάρθας Φωκά, σταθερή συνεργάτιδα του Σίμου Κακάλα από το θρυλικό «Λιωμένο Βούτυρο» και μετά, συνιστούν ζωτικό στοιχείο του χαρακτήρα, είναι ο μισός ήρωας, είναι κομμάτι της υποκριτικής τέχνης, είναι μέσα στο «λεξιλόγιο» του σκηνοθέτη και επιβάλει έναν πιο σύνθετο και πιο ερευνητικό τρόπο ερμηνείας.

Άλλωστε, η μάσκα, τόσο στη θρησκευτική τελετουργία όσο και στο θέατρο, μεταμφιέζει, μεταμορφώνει, αποδίδει στον φέροντα ιδιότητες άλλες ή και πολύ μεγαλύτερες από τον ίδιο. Κρύβει και αποκαλύπτει, απελευθερώνει και αναδεικνύει. Είναι ο οδηγός σε μια πορεία εσωτερικής μεταμόρφωσης, καθώς αυτός που τη φοράει δανείζεται τις ποιότητες της μάσκας, κι αυτή είναι μια εμπειρία που μένει στο σώμα ακόμη κι όταν η μάσκα δεν είναι πια εκεί.

Επίλογος

Ο τόπος των δρώμενων, των συγκλονιστικών δραματικών εξελίξεων , έτσι όπως καταθέτει η σκηνοθετική άποψη, είναι το ίδιο το μυαλό του Οιδίποδα. Του πατροκτόνου και αιμομίκτη Οιδίποδα, που γνωρίζει την αλήθεια φέροντας συνειδητά όλη την αμφισημία του ίδιου τού ονόματος: οἶδα (γνωρίζω) , σκόπιμα αλλάζω «οίδημα», και ποῦς (πόδι), που συμβολίζει τον αποδιωγμό του ως παιδί από τους γονείς του, αλλά και την εξορία του ως μιαρός άνθρωπος. Του αθώου βρέφους Οιδίποδα, που από τιμημένος γίνεται εξόριστος. Από κυνηγός θήραμα και από σωτήρας της πόλης του, ένα νοσηρό μίασμα που πρέπει να απομακρυνθεί. Όσα ακούει, όσα θυμάται, όσα «βλέπει», όσα συνθέτουν το υλικό των ονείρων του συγκροτούν το ψαχνό της παράστασης.

Διαβάζουμε στο σκηνοθετικό σημείωμα: «Ποτέ άλλοτε στην ιστορία της ανθρωπότητας δεν έχουμε «δει» τόσο μακριά μέσα στο σύμπαν και τόσο βαθιά μέσα στον άνθρωπο. Πολύ συχνά στο χείλος μιας καταστροφής διαπιστώνουμε ότι το κακό που πολεμάμε είμαστε οι ίδιοι. Το πρόσωπο του Οιδίποδα είναι η ίδια η ανθρωπότητα στον καθρέφτη. Έχοντας βρει τον υπαίτιο, βρίσκεται στο σημείο να πρέπει επιτακτικά να κάνει μια επιλογή έστω την τελευταία στιγμή, έστω έχοντας ήδη κάνει το μεγαλύτερο σφάλμα.

Σ’ αυτή την παράσταση, ιδωμένη ως τελετουργικό εξαγνισμού, μια ομάδα με μάσκες γερόντων αποτελεί τον χορό συστρέφεται, θρηνεί και αγωνιά. Μέσα από αυτόν τον χορό αποκαλύπτονται τα τραγικά πρόσωπα: Οιδίποδας, Ιοκάστη, Τειρεσίας και Κρέοντας».

Αυτός ο ευσεβής, δραστήριος, αποφασιστικός, υψηλόφρων και τραγικός ήρωας του Σοφοκλή «Οιδίπους», που μελετημένα σκηνοθέτησε ο Σίμος Κακάλας, είναι μια συμμετοχή στο 66ο Φεστιβάλ Φιλίππων, από μια παραγωγή (Θεατρικά Δρώμενα Ίασμος) που, φέτος, κάνει την έκπληξη!

Συντελεστές

Μετάφραση: Γιώργος Μπλάνας
Σκηνοθεσία: Σίμος Κακάλας
Δραματουργική επεξεργασία: Έλενα Τριανταφυλλοπούλου
Σκηνικά-Κοστούμια: Γιάννης Κατρανίτσας
Μουσική: Φώτης Σιώτας
Κίνηση: Σοφία Πάσχου
Σχεδιασμός φωτισμών: Αλέκος Γιάνναρος
Μάσκες: Μάρθα Φωκά
Βοηθός σκηνοθέτη: Γιώργος Παύλου
Βοηθός σκηνογράφου: Σοφία Θεοδωράκη
Μακιγιάζ: Σίσσυ Πετροπούλου
Φωτογραφίες: Πάτροκλος Σκαφίδας
Social media: Ιdeation
Γραφίστας: Γιάννης Σταματόπουλος
Trailer: Μιχαήλ Μαυρομούστακος
Υπεύθυνη περιοδείας: Ελένη Σπετσιώτη
Διεύθυνση παραγωγής: Αναστασία Καβαλλάρη
Εκτέλεση παραγωγής: Kart Productions – Μαρία Ξανθοπουλίδου
Παραγωγή: Θεατρικά Δρώμενα Ίασμος

ΔΙΑΝΟΜΗ
Οιδίπους: Γιάννης Στάνκογλου
Ιοκάστη: Μαριλίτα Λαμπροπούλου
Κρέων: Γιάννης Νταλιάνης
Τειρεσίας: Χρήστος Μαλάκης
Αγγελιοφόρος: Γιώργος Αμούτζας
Εξάγγελος: Κωνσταντίνος Μωραΐτης
Υπηρέτης: Πανάγος Ιωακείμ

Χορός (αλφαβητικά): Γιώργος Αμούτζας, Μάρκος Γέττος, Πανάγος Ιωακείμ, Σίμος Κακάλας, Απόστολος Καμιτσάκης, Αυγουστίνος Κούμουλος, Γιώργος Λόξας, Κωνσταντίνος Μωραΐτης, Παύλος Παυλίδης

Μουσικός επί σκηνής: Φώτης Σιώτας

*Οι φωτογραφίες είναι του Λάσκαρη Τσούτσα

ΠΑΥΛΟΣ ΛΕΜΟΝΤΖΗΣ

Πηγή: KavalaWebNews

Πολιτισμός

Γιώργος Καρακάντζας: Ένας σκηνοθέτης και συγγραφέας με διεθνή καριέρα στο κουκλοθέατρο

του Παύλου Λεμοντζή

Ο Καβαλιώτης καλλιτέχνης Γιώργος Καρακάντζας εκπαιδεύτηκε στην Ακαδημία Θεάτρου στην Πράγα (DAMU) και στην Εθνική Σχολή Κουκλοθεάτρου (ESNAM) στο Charleville-Mézières της Γαλλίας. Το 2001, ήταν από τα ιδρυτικά μέλη για την Compagnie La Machine à Racines και ακολούθησε το Anima Théâtre το 2004. Στα έργα του περιλαμβάνονται το Καμπαρέ των χαμένων ψυχών (2002), ο Mr. H? (2008), Gojira (2015), Rebetiko (2020) και Mythos (2024). Έχει συνεργαστεί μεταξύ άλλων με το Théâtre de Cuisine, το Cirque Batard Cahin-Caha και το France 3 Television. Έχει επίσης συνεργαστεί με τους Cie Paramana στην Ελλάδα και Cie Alama d’Arame στην Πορτογαλία. Από το 2019, είναι συνεργάτης καλλιτέχνης στο La Garance, Εθνικό Θέατρο του Cavaillon.

Στην Ελλάδα έγινε ευρύτερα γνωστός μέσα από την παράσταση κουκλοθεάτρου “Mythos”, που παρουσιάστηκε πέρυσι στην Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής και σημείωσε επιτυχία. Εμπνεύστηκε το έργο “Mythos” από τις παιδικές αναμνήσεις του και τις μυθικές διηγήσεις της Ιλιάδας, της Οδύσσειας και της ελληνικής μυθολογίας που του διάβαζε ο πατέρας του. Οι χαρακτήρες θυμίζουν τους ήρωες, τα τέρατα και τις θεότητες αυτών των αρχαίων ιστοριών για να επαναμαγέψουν τον κόσμο που τους περιβάλλει.

Ο ίδιος μίλησε για τις σπουδές του, τα έργα του, την πορεία του στο εξωτερικό και στην Ελλάδα σε συνεντεύξεις του και σταχυολόγησα μερικά ενδιαφέροντα αποσπάσματα από τη βιογραφία του.

«Η γοητεία του κουκλοθεάτρου βρίσκεται σε αυτό το πολύ όμορφο κείμενο της Brunella Eruli, όσον αφορά το τι είναι η τέχνη του κουκλοθεάτρου.
Η μαριονέτα δεν είναι ένα ανθρώπινο ον σε μινιατούρα: είναι ταυτόχρονα πολύ περισσότερα και πολύ λιγότερα από τον ηθοποιό. Αέρινη φιγούρα ή γκροτέσκο τέρας, τεχνικό θαύμα ή φτωχό αντικείμενο, άνθρωπος μετασχηματισμένος σε πράγμα ή πράγμα ανυψωμένο στη ομοιότητα ενός ζωντανού όντος, είναι μια φιγούρα του ορίου που, στα σύνορα μεταξύ του ανθρώπινου και του μη ανθρώπινου, επιτρέπει ταυτόχρονα να εκπροσωπηθεί το μη ανθρώπινο κομμάτι του ανθρώπου και να φωτιστεί αυτό που θεμελιώνει την πιθανή του ανθρωπιά.

Μέσα από αυτήν την ιδρυτική αμφισημία που τον κάνει να ταλαντεύεται μεταξύ του ζωντανού και του άψυχου, του σώματος και της ύλης, της ζωής και του θανάτου, της συνείδησης και της ασυνείδητης, το θέατρο μαριονέτας ανοίγει έναν θολό, γοητευτικό, φανταστικό χώρο. Έτυχε το 1993 να δω την υπέροχη παράσταση «Φασούλης» του κουκλοθέατρου ΑΓΙΟΥΣΑΓΙΑ και ήταν το κλικ. Αργότερα, έφυγα από την Ελλάδα και άρχισα τις σπουδές κουκλοθέατρου στην ακαδημία θέατρου DAMU στην Πράγα όπου έμεινα τρία χρόνια πριν μπω στην ανώτερη σχολή κουκλοθεάτρου στο Charleville της Γαλλίας».

Το κουκλοθέατρο αποτελεί μια μοναδική θεατρική γλώσσα, ικανή να εκφράσει κάθε θεματική. Η μεγαλύτερη πρόκληση στην αφήγηση μιας ιστορίας μέσω του κουκλοθέατρου είναι η μετάδοση συναισθημάτων και μηνυμάτων μέσω των κουκλών, οι οποίες είναι, στην ουσία, άψυχα αντικείμενα.

Ωστόσο, υπάρχει μια αποδοχή από πλευράς του κοινού για την “εμψύχωση” αυτών των αντικειμένων. Οι ρίζες αυτής της αποδοχής βρίσκονται στις αναμνήσεις των παιδικών παιχνιδιών, όπου οι κούκλες, τα Playmobil, τα στρατιωτάκια, ζωντανεύουν και γίνονται πιστοί σύντροφοι στο παιχνίδι.
Επιπλέον, πολιτισμικά, η αποδοχή αυτή συνδέεται με θρησκευτικές τελετές, όπως οι πομπές των καθολικών αγαλμάτων, οι τελετουργίες με μάσκες και αντικείμενα στην Αφρική η ακόμα το καρναβάλι δημιουργούν έναν ιδιαίτερο δεσμό των ανθρώπων με την εμψύχωση αντικειμένων.
Ο καλλιτέχνης πρέπει να είναι ικανός να δημιουργήσει έναν κόσμο και να ενεργοποιήσει τη φαντασία του κοινού με έναν εφευρετικό τρόπο. Αυτό απαιτεί υψηλή τεχνική δεξιοτεχνία και αστείρευτη φαντασία.

Η κάθε παράσταση συνδυάζει μαριονέτες, βιντεοπροβολές και παιχνίδια με σκιές, δημιουργώντας μια μοναδική θεατρική εμπειρία. Το κουκλοθέατρο είναι μία από τις σύγχρονες θεατρικές μορφές που κατέχει σημαντική θέση στη σύγχρονη πειραματική θεατρική σκηνή. Ένα από τα χαρακτηριστικά του είναι η ικανότητά του να συνυπάρχει και να συνεργάζεται επί σκηνής με άλλες τέχνες, όπως το τσίρκο, ο χορός, η περφόρμανς και η τεχνολογία.

«Στη δική μου πορεία, η ανάμειξη τρισδιάστατων κούκλων με προβολές είναι ένας τομέας στον οποίο πειραματίζομαι εδώ και 20 χρόνια. Ο στόχος μου είναι η πλαστικότητα του σκηνικού χώρου, ο οποίος μέσω των προβολών αλλάζει και εξελίσσεται. Θα μπορούσαμε να το ορίσουμε ως μια κινηματογραφική προσέγγιση της θεατρικής γραφής. Αυτή η δραματουργία περνά μέσα από την επιλογή της πηγής φωτός και της επιφάνειας προβολής.

Ο πειραματισμός αυτός περιλαμβάνει μια πληθώρα διαφορετικών πηγών φωτός, όπως βίντεο, slides, λαμπτήρες για θέατρο σκιών και προβολείς διαφανειών, καθώς και μια σειρά από διαφορετικές επιφάνειες προβολής. Στο «Mythos», για παράδειγμα, η πρόθεση είναι να δημιουργηθεί ένα κινηματογραφημένο σκηνικό που να μπορεί να εκφράσει από τη μία μια δυστοπική πραγματικότητα και από την άλλη μια μυθολογική φαντασμαγορία.

Το παραδοσιακό κουκλοθέατρο δεν είναι μια τέχνη που απευθύνεται στα παιδιά αποκλειστικά, αλλά μια τέχνη δρόμου με καυστικό χιούμορ. Στοιχεία ακόμα υπάρχουν στον Καραγκιόζη, στο Punch and Judy show, στον ναπολιτάνο Punchinella, σε παραστάσεις με ζωντανό ακόμα ρεπερτόριο, ή τα παραδοσιακά κουκλοθέατρα της Ασίας, στην Κίνα, στην Ιάβα, στην Ινδία που έχουν τελετουργικό χαρακτήρα. Το ότι το κουκλοθέατρο απευθύνεται αποκλειστικά σε παιδικό κοινό είναι κάτι το οποίο προσπαθούμε να το ανατρέψουμε σαν αντίληψη και σαν στερεότυπο. Στη Μασσαλία οργανώνω την Μπιενάλε «Le Marche Noir Des Petites Utopies» που έχει αποκλειστικά παραστάσεις για εφήβους και ενήλικες και υπάρχουν πολλές παραγωγές σε αυτόν τον τομέα.

Η συνεργασία με την Εθνική Λυρική Σκηνή είναι πολύ σημαντική για την παραγωγή του «Mythos» και θα ήθελα να εκφράσω τις ευχαριστίες μου για την εμπιστοσύνη που μου έδειξαν. Αυτή η συνεργασία αποτελεί επίσης συνέχεια μιας πορείας και μιας παρουσίας στον ελληνικό θεατρικό χώρο. Το 2013 παίξαμε στη Στέγη το «Όνειρο της Τζοκόντα», και την επόμενη χρονιά παρουσίασα την ίδια παράσταση στο Φεστιβάλ κουκλοθεάτρου και παντομίμας στο Κιλκίς, καθώς και στο Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης. Το 2021 συμμετείχαμε στο φεστιβάλ της Καλαμάτας με την παράσταση «Engrenage» και το 2022 στην Ελευσίνα, Πολιτιστική Πρωτεύουσα, με την παράσταση «Ρεμπέτικο». Τις «Αντιγόνες» παρουσιάζω φέτος στο Φεστιβάλ Φίλιππων κι ελπίζω να συνεχιστούν οι συνεργασίες με τον ελληνικό χώρο, ο οποίος έχει ήδη μια μεγάλη δυναμική ομάδων και καλλιτεχνών που ασκούν αυτή την τέχνη».

Το θέατρο σκιών συνδέεται με τη γέννηση της ανθρωπότητας. Είναι εύκολο να φανταστεί κανείς τις σκιές να χορεύουν στις προϊστορικές σπηλιές ή ακόμα και στη σπηλιά του Πλάτωνα. Στην αρχαία Ελλάδα, η σκιά χρησιμοποιούνταν από το Μαντείο των Δελφών για τη δημιουργία μιας μυστικιστικής ατμόσφαιρας, καθώς οι σκιές επιτρέπουν την αναπαράσταση άλλων κόσμων στη συλλογική φαντασία. Οι μάντεις και οι χαρτορίχτρες ‘συνομιλούν’ με τις σκιές και τις ‘ακούνε’, καθώς βρίσκονται σε ‘επικοινωνία’ με τον κόσμο των πνευμάτων και με τον θάνατο. Στο θέατρο, σήμερα, με τον συνδυασμό διαφόρων πηγών φωτός και βίντεο μπορούμε να παράγουμε σκιές μέσα στον χώρο και να δώσουμε μια άλλη διάσταση στην αφήγηση.

Οι σκιές μπορούν να κάνουν μια αφήγηση πιο φαντασμαγορική. Οι σκιές και οι προβολές εικόνων ξεφεύγουν από τη γραμμική αφήγηση και οι χαρακτήρες της παράστασης ζωντανεύουν, καινούργιοι χώροι και τόποι γεννιούνται απλά με ένα φως και λίγες φιγούρες.

Αυτή την τέχνη υπηρετεί ο Γιώργος Καρακάντζας με γνώση, μέθοδο, ψυχική διάθεση και μέγιστο ταλέντο. Οι διακρίσεις και οι συμμετοχές του σε διεθνή φεστιβάλ επικυρώνουν τα παραπάνω.

ΠΑΥΛΟΣ ΛΕΜΟΝΤΖΗΣ

Πηγή: KavalaWebNews

Πολιτισμός

«Ματωμένος γάμος» στο 69ο Φεστιβάλ Φιλίππων σε σκηνοθεσία Κώστα Τσιάνου

ΚΡΙΤΙΚΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΥΛΟ ΛΕΜΟΝΤΖΗ

Το έργο γράφτηκε το 1932, λίγο πριν τον Ισπανικό Εμφύλιο Πόλεμο και είναι βασισμένο σε πραγματικά γεγονότα της εποχής του μεγάλου Ισπανού συγγραφέα.

Στην κλειστή και παραδοσιακή κοινωνία της ισπανικής επαρχίας, ένας ευκατάστατος νέος αποφασίζει να παντρευτεί την αγαπημένη του, με την ευχή της μητέρας του. Η νύφη όμως έχει ένα σκοτεινό παρελθόν, καθώς ήταν παλιότερα αρραβωνιασμένη με το Λεονάρντο και η καρδιά της ανήκει ακόμα σ’ αυτόν. Μα, ο Λεονάρντο είναι πλέον παντρεμένος με τη ξαδέρφη της νύφης. Ο γάμος γίνεται, αλλά από το γαμήλιο γλέντι λείπουν η νύφη και ο Λεονάρντο, οι οποίοι κλέφτηκαν. Ξεκινάει ένα ξέφρενο κυνηγητό για να πιάσουν τους άπιστους και να αποδοθεί ένα είδος δικαιοσύνης.

Η φυγή τους πυροδοτεί την καταδίωξη. Ο Γαμπρός, παγιδευμένος στον κώδικα τιμής και στις κοινωνικές επιταγές που τον περιβάλλουν, ακολουθεί τον δρόμο της εκδίκησης.

Ο «Ματωμένος Γάμος» αφηγείται την αδυναμία του ανθρώπου να ξεφύγει από τη μοίρα του στο όνομα του έρωτα.

Σ’ ολόκληρο το έργο είναι εμφανής ο σχολιασμός του συγγραφέα, τόσο για την δομή της κοινωνίας και τις έννοιες της οικογένειας, της τιμής, του χρέους και της εκδίκησης, όσο και για τη θέση της γυναίκας σε όλα αυτά. Αναφέρεται, μάλιστα, πως μετά το γάμο, το μόνο που έχει να περιμένει μια γυναίκα είναι να κλειστεί και να βλέπει τους τέσσερις τοίχους του σπιτιού της και τα παιδιά της, και αυτό είναι η ευτυχία της.

Όμως φαίνεται πως η γυναίκα, τελικά, αναζητά την ελευθερία της σε πολλαπλά επίπεδα και το δικό της πεπρωμένο, ακόμα και αν αυτό είναι πνιγμένο στο αίμα.

Δύο φόνοι διαπράττονται υπό το φως του φεγγαριού. Η εκδίκηση πάρθηκε. Τα βάναυσα ένστικτα κατευνάστηκαν. Η πορεία ήταν προδιαγεγραμμένη, ήταν στο αίμα που κυλούσε στις φλέβες τόσο του γαμπρού, όσο και του Λεονάρντο. Το παρελθόν δε διαγράφεται ποτέ.

Το φεγγάρι προσωποποιείται στην καταδίωξη. Πανταχού παρόν, βλέπει τα πάντα, απαιτεί δικαιοσύνη. Με το φως του βοηθά τους καταδιώκτες να πιάσουν το άπιστο ζευγάρι. Το φεγγάρι φιλά τον θάνατο, καθώς μαζί βαδίζουν συνοδοιπόροι.

Ο λυρισμός, η δράση, τα πάθη και τα συναισθήματα, ο προδομένος έρωτας που οδηγεί στον θάνατο, οι αλληγορίες του θανάτου, του «ντουέντε» (το πάθος της ψυχής) και της σελήνης, το χώμα, ο ήλιος, τα υπερφυσικά στοιχεία, το πάθος της ανδαλουσιανής γης, οι λαϊκές πηγές της παράδοσης είναι τα στοιχεία που συνθέτουν την τραγωδία του «Ματωμένου γάμου».

Το έργο του Λόρκα αποτελεί μία πολύτιμη παρακαταθήκη παραδόσεων και έχει καταξιωθεί στη μνήμη μας ως ένα έργο βαθιά μεσογειακό, που δεν αφορά μόνο την ισπανική ύπαιθρο, μα ολόκληρη τη λεκάνη της Μεσογείου και κατ΄ επέκταση, ολόκληρη την οικουμένη.

Ο «Ματωμένος Γάμος» εμπνευσμένος από πραγματικό έγκλημα πάθους στην ισπανική ύπαιθρο, πραγματεύεται τον απαγορευμένο έρωτα, την τιμή των οικογενειών, τον γάμο, το χρήμα, την ιδιοκτησία που οδηγεί σε βεντέτα, τη μοίρα και την κοινωνική καταπίεση των γυναικών, σε έναν κόσμο αυστηρών κανόνων, όπου το πάθος συγκρούεται αμείλικτα με το καθήκον και την παράδοση.

Είναι μια σύγχρονη τραγωδία με έντονο λυρικό και συμβολικό χαρακτήρα, όπου συνυπάρχουν διαλογικά και χορικά μέρη και αξιοποιείται το υπερφυσικό στοιχείο (Σελήνη, Θάνατος, Φύση), ως καταλύτης της τραγικής κορύφωσης.

Οι λαϊκές παραδόσεις και ο μύθος συγκροτούν τον πυρήνα του δράματος, ο οποίος συνομιλεί άμεσα με την αρχαιοελληνική τραγωδία που ερευνά ο Κώστας Τσιάνος.

Ο σκηνοθέτης, για δεύτερη φορά, προσεγγίζει το λυρικό κείμενο αναδεικνύοντας τις συγγένειές του με την αρχαιοελληνική τραγωδία, ενώ ο Διονύσης Τσακνής ντύνει και πάλι με τις πρωτότυπες μουσικές του συνθέσεις την παράσταση.

Πρόκειται για έναν ύμνο στον απόλυτο έρωτα, ένας κλαυθμός στον μοιραίο θάνατο, μια εστίαση στη σημασία της αυτοδιάθεσης και στην αξία της ελευθερίας, ένα έργο που επιτυγχάνει, χάρη στη γραφή του Lorca, στις δραματουργικές στιγμές που φυλακίζονται στην αιωνιότητα. Η υπερβατική δύναμη της αγάπης στοιχειώνει τον αιματοβαμμένο γάμο.

Η Νύφη και ο Λεονάρντο βιώνουν τον μοιραίο κι απόλυτο έρωτα, μόνο όταν οι συνθήκες τον απαγορεύουν, ξεπερνώντας τα ηθικά στεγανά σε μια κοινωνία με ακλόνητους δεσμούς –ήθη κι έθιμα–, προ(σ)καλώντας αναπόφευκτα τον Θάνατο, υπό τη σκιά του προπατορικού ερωτικού αμαρτήματος.

Η Νύφη είναι ακαταμάχητα ελκυστική και ο Λεονάρντο ξεκλειδώνει τον εγωισμό της, σπάει τις άμυνές της, πυροδοτεί το πάθος της και εκρήγνυνται συναισθηματικά, συνταράσσοντας τη Φύση κι αφήνοντας έναν ματωμένο γάμο και ένα μαύρο πέπλο να τον σκεπάζει. Παραδίνονται στη δίνη του παθιασμένου έρωτα συμπαρασύροντας θεούς και δαίμονες, αδιαφορώντας για τις συνέπειες.

Στην ανδαλουσιανή αρένα του έρωτα μάχονται θανάσιμα για την απόκτηση της Νύφης, η οποία πνίγεται από τα πάθη της και, παραμερίζοντας τον εγωισμό της, έλκεται από τον σκοτεινό χώρο του ασυνειδήτου της και τυφλώνεται από τη δύναμή του.

Ο Λόρκα επαναστατεί λυρικά, συνταράσσει τις ψυχές και απενοχοποιεί τον έρωτα, επιβεβαιώνοντας τη ρήση του Εγγονόπουλου για την ύπαρξη μόνο δύο σκοπών: της αγάπης και της ελευθερίας.

Με φόντο τον ισπανικό κάμπο, ο συγγραφέας προσωποποιεί τον Θάνατο και δίνει φωνή στη Φύση, αγγίζοντας τα άνθη του κακού και αποδεσμεύοντας τον έρωτα από καθετί υλικό. Οι ευρηματικές σκηνικές αλλαγές με τα κρουστά δίνουν υλική διάσταση στον σκηνικό χρόνο.

Ένα ηθογραφικό έργο είναι ο «Ματωμένος Γάμος» του Θεσσαλικού Θεάτρου, που καθρεφτίζει τις απόψεις μιας ολόκληρης εποχής, ρίχνοντας ματιές στους επίορκους, στην αδυναμία απόδρασης από τον ίδιο τον εαυτό, το πάθος, τον ανεκπλήρωτο έρωτα, τα στερεότυπα μιας σκληρής κοινωνίας.

Μια τραγωδία, σε ένα λυρικό κείμενο, που περιγράφει το αιματοκύλισμα για την «τιμή», την αγάπη και το μίσος, την πίστη και την προδοσία, την ενοχή και τον καθαρμό, τα θέλω και τα πρέπει, τη ζωή και τον θάνατο. Ένα έργο κλασικό, με ερμηνείες που καθρεφτίζουν το συναίσθημα, σε μια παράσταση που σέβεται απόλυτα τον συγγραφέα και το έργο του.

Άκρως λυρικός, με τον αισθησιασμό και την υπερβατική τόλμη που υπαγορεύει η μεγάλη ποίηση και με φόντο της τραχύτητα του ανδαλουσιανού τοπίου, ο Λόρκα ενσωματώνει στον «Ματωμένο Γάμο» τελετουργικά, που σε όλους τους πολιτισμούς συνοδεύουν τις κομβικές στιγμές της ανθρώπινης παρουσίας στη γη: ένα νανούρισμα, τραγούδια γάμου, μοιρολόγια, ο κύκλος της ζωής. Μια ιχνηλάτηση, δηλαδή, όλης της ανθρώπινης περιπέτειας από τη ζωή στον θάνατο με τρόπο που συγκινεί.

Η σκηνοθεσία του Κώστα Τσιάνου εισέρχεται για άλλη μια φορά, με ανανεωτική πνοή στο ποιητικό στερέωμα του συγγραφέα, εξερευνώντας το πώς μπορεί να μεταφραστεί σκηνικά ο τολμηρός λυρισμός του έργου. «Καρφιά του φεγγαριού ενώνουν τη μέση μου με τους γοφούς σου» γράφει ο Λόρκα και, μέσα από το σκηνικό σύμπαν της παράστασης, η ποίηση αναβλύζει και έρχεται καταπάνω μας για να μας σαρώσει «σαν κύμα δυνατό».

Η επιλογή του έργου από το «Θεσσαλικό Θέατρο» δεν αποτελεί μόνο φόρο τιμής σε έναν από τους σημαντικότερους ποιητές και δραματουργούς του 20ού αιώνα, αλλά και ουσιαστική συνομιλία με την ταυτότητα του Θεσσαλικού Θεάτρου. Ενός φορέα πολιτισμού, που εδώ και πέντε δεκαετίες, υπηρετεί την τραγωδία, τον λαϊκό μύθο, τη συλλογική μνήμη και τη βαθιά κοινωνική διάσταση της σκηνικής πράξης.

Το πρώτο σύμβολο της υπόθεσης είναι η Μάνα, η οποία πικραμένη από τον θάνατο του συζύγου και του μεγαλύτερου γιου της από το χέρι των Φελίξ, δίνει την ευχή της στον μικρότερο γιο της για να παντρευτεί μια κοπέλα που ζει κοντά στην πόλη και δηλώνει την επιθυμία της να δει εγγόνια.

Η Ντίνα Αβαγιανού συλλαμβάνει την πολύπλευρη ψυχοσύνθεση μιας γυναίκας τσακισμένης από το ολοκληρωτικό πένθος αλλά και ανείπωτα δυνατής. Μορφοποιεί τον χαρακτήρα της Μάνας με πολλαπλές εκφάνσεις συναισθηματικής εκτόνωσης, κερδίζοντας με αυτό τον τρόπο τον θεατή.

Ο Άγγελος Ανδριόπουλος υποδύεται τον Λεονάρντο και είναι ο μόνος χαρακτήρας «με όνομα» στο έργο. Είναι παντρεμένος κι έχει έναν μικρό γιο, με την ξαδέρφη της Νύφης. Όταν, όμως, βλέπει να χάνει τον νεανικό του έρωτα, ξυπνάει το παλιό του πάθος. Σε όλη τη διάρκεια της ιστορίας, ο Λεονάρντο προσπαθεί να κρατήσει κάτι που τον καίει πολύ και κάποια στιγμή δεν μπορεί να ελέγξει τον έρωτά του για τη Νύφη και τον υπερβαίνει.

Στην παράσταση μελοποιήθηκαν όλα τα τραγούδια και οι στίχοι του έργου από τον Διονύση Τσακνή, ενώ τα παραδοσιακά κρουστά όργανα πρωτοστατούν στη δομή της παράστασης, έτσι όπως το συνηθίζει ο Κώστας Τσιάνος. Δημιουργείται από τους ίδιους τους ηθοποιούς πάνω στη σκηνή ένα ενδιαφέρον ηχοτοπίο , ένα ποιητικό περιβάλλον με τις ανάσες, τις ερμηνείες και την κίνηση των γυναικών, να ζωντανεύουν το έργο.

Η εξαιρετική Αγγελική Λεμονή υποδύεται, με τη γνωστή δεινότητά της τρεις ρόλους, μεταξύ των οποίων και της ζητιάνας, μιας αλληγορικής φιγούρας που είναι ο ίδιος ο Θάνατος, ο οποίος περιφέρεται στο δάσος, αναζητώντας τα επόμενα θύματά του.

Λειτουργεί ως «οδηγός» για το κακό. Συνεργάζεται με το Φεγγάρι (Δημήτρης ΄Οντος), το οποίο ζητά αίμα για να ζεσταθεί και βοηθά τον Γαμπρό και τους ανθρώπους του να εντοπίσουν τους δύο εραστές Λεονάρντο και Νύφη.

Με την απόκοσμη παρουσία της, προμηνύει και σφραγίζει την τραγική κατάληξη. Δε νιώθει οίκτο, είναι η ψυχρή εκτέλεση της μοίρας.

Η Νίκη Παλληκαράκη ερμηνεύει την Βάγια, ένα απόλυτα γήινο, ρεαλιστικό πρόσωπο, στενά δεμένο με την καθημερινότητα και το σπίτι της Νύφης, την οποία υποδύεται η νεαρή κι όμορφη Τζένη Καζάκου με την πρέπουσα ευαισθησία.

Η Βάγια γνωρίζει τα μυστικά του σπιτιού και το παρελθόν της Νύφης με τον Λεονάρντο.

Προσπαθεί να συγκρατήσει το πάθος της Νύφης, ως φωνή της λογικής, υπενθυμίζοντάς της τις υποχρεώσεις της και την τιμή της. Την προτρέπει να ξεχάσει το παρελθόν και να αφοσιωθεί στον Γαμπρό.

Κατά την προετοιμασία του γάμου, ο ρόλος της γίνεται πιο παραδοσιακός – τελετουργικός, καθώς χτενίζει τη Νύφη και τραγουδά τα παραδοσιακά γαμήλια τραγούδια, τα οποία όμως κρύβουν μια υποβόσκουσα μελαγχολία για το μέλλον.

Πολύ καλός και ο έμπειρος Νίκος Αρβανίτης στον ρόλο του Πατέρα.

Και οι υπόλοιποι ηθοποιοί του θιάσου ακολουθούν πιστά της σκηνοθετικές οδηγίες και συμβάλλουν στην επιτυχία της παράστασης.

Τα σκηνικά και τα κοστούμια είναι του Γιώργου Ζιάκα, η μουσική διδασκαλία της Μαργαρίτας Παπαδημητρίου και οι φωτισμοί της Μελίνας Μάσχα.

Ο Ερρίκος Μπελιές, που υπογράφει τη μετάφραση, δούλεψε το λογοτεχνικό κείμενο με γνώμονα τη «σκηνική λεκτική ροή». Οι διάλογοι έχουν ρυθμό, φυσικότητα και είναι γραμμένοι έτσι ώστε να διευκολύνουν τον ηθοποιό πάνω στη σκηνή. Σ’ αυτό συνετέλεσε και η συμβολή του σκηνοθέτη Κώστα Τσιάνου με τις προσθήκες του από την ελληνική λαογραφία.

Ο «Ματωμένος Γάμος» είναι ένα ποιητικό δράμα. Η παράσταση διατήρησε τη σκληρή, γήινη πραγματικότητα των προσώπων της ανδαλουσιανής υπαίθρου, χωρίς όμως να χάσει τον λυρισμό, τον συμβολισμό και την ποιητική μαγεία των σκηνών (όπως αυτές με το Φεγγάρι και τον Θάνατο), μπολιάζοντάς τες με ελληνικά στοιχεία από τη λαϊκή μας παράδοση.

Συντελεστές

Μετάφραση: Ερρίκος Μπελιές – Κώστας Τσιάνος

Σκηνοθεσία- στίχοι τραγουδιών: Κώστας Τσιάνος

Σκηνικά & κοστούμια: Γιώργος Ζιάκας

Μουσική: Διονύσης Τσακνής

Φωτισμοί: Μελίνα Μάσχα

Βοηθός σκηνοθέτη: Ασημίνα Σοφία Χριστοπούλου

Μουσική Διδασκαλία: Μαργαρίτα Παπαδημητρίου

Διανομή με σειρά εμφάνισης:

Χάρος (σαν ζητιάνα) – γειτόνισσα – Πεθερά Λεονάρντο: Αγγελική Λεμονή

Μάνα: Ντίνα Αβαγιανού

Γαμπρός: Αστέρης Κρικώνης

Γυναίκα του Λεονάρντο: Χριστίνα Βράκα

Λεονάρντο: Άγγελος Ανδριόπουλος

Κοπέλες: Αναστασία Βαγενά, Στεφανία Καραγιάννη, Δήμητρα Καραγιώργου

Βάγια: Νίκη Παλληκαράκη

Πατέρας Νίκος Αρβανίτης

Νύφη: Τζένη Καζάκου

Νέοι: Γιώργος Βούντας, Δημήτρης Όντος, Παντελής Ψακίδης

Φεγγάρι: Δημήτρης Όντος

Οργάνωση παραγωγής: Ειρήνη Γκότση

Οργάνωση περιοδείας: Σάκης Μανάφης

ΠΑΥΛΟΣ ΛΕΜΟΝΤΖΗΣ

Πηγή: KavalaWebNews

Πολιτισμός

Εκκλησιάζουσες – Γυναίκες στην εξουσία στο Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων

H παράσταση ΕΚΚΛΗΣΙΑΖΟΥΣΕΣ |ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΣΤΗΝ ΕΞΟΥΣΙΑ παρουσιάζεται σε σκηνοθεσία Θέμη Μουμουλίδη την Τετάρτη 22 Ιουλίου στις 21.30 στο Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων, στο πλαίσιο του 69^ου Φεστιβάλ Φιλίππων και μας καλεί να ανακαλύψουμε την απάντηση στο ερώτημα: Τι μπορεί να συμβεί αν μια μέρα οι γυναίκες αναλάβουν την διακυβέρνηση της χώρας;

Πρόκειται για μια πρωτότυπη διασκευή της ανατρεπτικής κωμωδίας του Αριστοφάνη, μια μουσική παράσταση γεμάτη φαντασία, χρώμα και ρυθμό όπου η μουσική κυριαρχεί, συνδυάζοντας στην αισθητική της την πολυχρωμία και τον ήχο του τσίρκου, με το τζαζ ηχόχρωμα και τη σκοτεινιά του καμπαρέ.

Δέκα εξαιρετικοί ερμηνευτές ζωντανεύουν επί σκηνής, ένα ξέφρενο καρναβάλι, που ενορχηστρώνει και σχολιάζει – ενίοτε με λόγια σύγχρονων ποιητών και στοχαστών ένας κομπέρ – ο ποιητής ή ο ίδιος ο Διόνυσος, θεός του καρναβαλιού και του θεάτρου.

Οι Εκκλησιάζουσες |Γυναίκες στην εξουσία είναι μια κωμωδία –γιορτή της μεταμφίεσης, της ελευθερίας να είμαστε -έστω και για λίγο- «άλλοι». Ταυτόχρονα μέσα από τον σατιρικό λόγο λειτουργεί ως πικρό πολιτικό σχόλιο, που στοχεύει μέσα από το σπάσιμο των ορίων να φτάσει στο εκκωφαντικό αδιέξοδο, όπως και η εποχή μας. Να αναζητήσει εναγωνίως λύσεις, έστω και ουτοπικές, ικανές όμως να ενώσουν μια κοινωνία στο σχεδιασμό ενός κοινού μέλλοντος.

Η παράσταση είναι συμπαραγωγή δύο σημαντικών φορέων, του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Αγρινίου και της 5^ης Εποχής, που ενώνουν τις δυνάμεις τους σ’ ένα τολμηρό καλλιτεχνικό εγχείρημα. Η πρωτοβουλία του καλλιτεχνικού διευθυντή του Δη.Πε.Θε. Αγρινίου Λευτέρη Γιοβανίδη και του Θέμη Μουμουλίδη, δημιουργού της 5^ης Εποχής, που συμπληρώνει 20 χρόνια δυναμικής παρουσίας στο χώρο του σύγχρονου πολιτισμού, αποτελεί μια δημιουργική σύμπραξη που εγγυάται ένα αισθητικό αποτέλεσμα υψηλών απαιτήσεων.

Η αριστοφανική κωμωδία παρουσιάζεται σε ελεύθερη απόδοση – διασκευή της Νεφέλης Μαϊστράλη και του Θέμη Μουμουλίδη. Την μουσική υπογράφει ο Θοδωρής Οικονόμου, την κινησιολογική επεξεργασία – χορογραφία η Πατρίσια Απέργη, τα κοστούμια η Βάνα Γιαννούλα, τους φωτισμούς ο Νίκος Σωτηρόπουλος.

Στο ρόλο του Βλέπυρου ο Χρήστος Χατζηπαναγιώτης, στο ρόλο της Πραξαγόρας η Μαρίνα Ασλάνογλου, στον ρόλο του Κομπέρ ο Κωνσταντίνος Ασπιώτης και μαζί τους οι: Ίντρα Κέιν, Φοίβος Ριμένας, Δήμητρα Βήττα, Μαρία Κυρώζη, Διονυσία Μπαλαμώτη, Ερωφίλη Παναγιωταρέα, Αναστασία Τζελέπη.

Σκηνοθεσία | Θέμης Μουμουλίδης

Απόδοση-Διασκευή| Νεφέλη Μαϊστράλη – Θέμης Μουμουλίδης

Μουσική | Θοδωρής Οικονόμου

Κινησιολογική Επεξεργασία | Πατρίσια Απέργη

Κοστούμια | Βάνα Γιαννούλα

Φωτισμοί | Νίκος Σωτηρόπουλος

Βοηθός σκηνοθέτη | Νεφέλη Παπαναστασοπούλου

Βοηθός μουσικού | Γιάννης Λουπάκης

Βοηθός κινησιολόγου |Ελευθερία Αγαπάκη

Video | Θωμάς Παλυβός

Make-up artist | Olga Faleichyk

Hair Styling | Θωμάς Γαλαζούλας

Επικοινωνία | Ειρήνη Λαγουρού

Φωτογραφίες | Ελίνα Γιουνανλή

Παραγωγή | 5^η ΕΠΟΧΗ ΤΕΧΝΗΣ – ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ.ΑΓΡΙΝΙΟΥ

Ερμηνεύουν: Χρήστος Χατζηπαναγιώτης, Μαρίνα Ασλάνογλου, Κωνσταντίνος Ασπιώτης, Ίντρα Κέιν, Φοίβος Ριμένας, Δήμητρα Βήττα, Μαρία Κυρώζη, Διονυσία Μπαλαμώτη, Ερωφίλη Παναγιωταρέα, Αναστασία Τζελέπη.

Εκκλησιάζουσες – Γυναίκες στην εξουσία

5^η Εποχή Τέχνης – ΔΗΠΕΘΕ Αγρινίου

Τετάρτη 22Ιουλίου / 21:30

Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων

Τιμές εισιτηρίων: 23€ Γενική Είσοδος • 20€ Φοιτητικό, Μαθητικό, Ανέργων, ΑμεΑ, Συνοδοί ΑμεΑ

Ηλεκτρονική Προπώληση: https://www.more.com/gr-el/tickets/theater/ekklisiazouses-gynaikes-stin-eksousia/

Προπώληση

Καβάλα: Κέντρο Πληροφόρησης Επισκεπτών Δήμου Καβάλας (πρώην ΕΟΤ) Κεντρική Πλατεία, τηλ: 2510-620566, καθημερινά από Δευτέρα έως Σάββατο (10:00 – 14:00 και 18:00 – 21:00)και Κυριακή (10.00 – 14.00), ενώ την ημέρα της παράστασης θα γίνεται προπώληση στο ταμείο του χώρου της εκδήλωσης από τις 19:30 το απόγευμα.

Κρηνίδες: Café «Προσκήνιο», Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων, τηλ. 2510516090

*Απαγορεύεται η είσοδος στο χώρο μετά την έναρξη της παράστασης.

**Για άλλη μία χρονιά, θα υπάρξει δυνατότητα μεταφοράς θεατών από λεωφορείο του ΚΤΕΛ Καβάλας από και προς το αρχαίο θέατρο Φιλίππων με την επίδειξη εισιτηρίου της εκάστοτε θεατρικής παράστασης και ειδικό αντίτιμο 4.40€.

Αναχώρηση από το ΚΤΕΛ Καβάλας στις 19.15 και επιστροφή μετά το πέρας της παράστασης.

Σημ. Οι κάτοχοι ονομαστικών προσκλήσεων του 69ου Φεστιβάλ Φιλίππων καλούνται να δηλώσουν την πρόθεσή τους να τις χρησιμοποιήσουν έως τη Δευτέρα 20/7, ενώ ο έλεγχος ταυτοπροσωπίας θα γίνεται στην είσοδο του θεάτρου τη μέρα της παράστασης.

Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να καλείτε στα τηλέφωνα του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας 2510. 220876 (10:00-14:00).

ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας

Πηγή: KavalaWebNews