Πρόκειται για ένα πολύ γνωστό μυθιστόρημα που εκδόθηκε τον Μάιο του 1973 , γραμμένο από τον Περουβιανό Mario Vargas Llosa , βραβευμένο με Νόμπελ Λογοτεχνίας το 2010 . Η πρώτη του κυκλοφορία διέθεσε πάνω από εκατό χιλιάδες αντίτυπα, γεγονός που αποτελεί τον μεγαλύτερο αριθμό όσων βιβλίων κυκλοφόρησαν στις πρώτες τους εκδόσεις.
Η ιστορία διαδραματίζεται στον Περουβιανό Αμαζόνιο, όπου τα μέλη του Περουβιανού Στρατού «εξυπηρετούνται» από μια υπηρεσία ιερόδουλων, τις οποίες αποκαλούν «επισκέπτες». Σύμφωνα με τον ίδιο τον συγγραφέα το έργο βασίζεται σε πραγματικά γεγονότα, καθώς ο ίδιος μπόρεσε να τα επαληθεύσει το 1958 και το 1964 , όταν ταξίδεψε στη ζούγκλα του Περού.
Με αυτό το βιβλίο, ο Vargas Llosa κέρδισε το Βραβείο Λογοτεχνίας της Λατινικής Αμερικής.
Υπόθεση
Το μυθιστόρημα του νομπελίστα Mario Vargas Llosa, «Pantaleόny las visitadoras», αφηγείται την ιστορία του Pantaleon Pantoja , ενός αξιωματικό του περουβιανού στρατού. Σε αυτόν ανατίθεται η αποστολή της δημιουργίας μιας υπηρεσίας πορνείας για τις Περουβιανές Ένοπλες Δυνάμεις, με μεγάλη διακριτικότητα, αφού όλοι οι στρατιώτες και οι αξιωματικοί είχαν ανεξέλεγκτη λίμπιντο, με ολέθριες συνέπειες ( βιασμοί γυναικών των γύρω χωριών, κλπ). Παρόλα αυτά, ο λοχαγός, πιστός εκτελεστής του καθήκοντος που του ανέθεσαν οι Περουβιανές Ένοπλες Δυνάμεις, μετακόμισε στο Iquitos του Αμαζονίου, με τη σύζυγό του Panchita και τη μητέρα του, την κυρία Leonor, για να μπορέσει να εκτελέσει τη νέα του δουλειά. Ήταν όμως τόσο «φιλότιμη» η προσπάθεια που κατέβαλε ο Pantaleon Pantoja, ώστε κατέληξε να θέσει σε κίνδυνο όλα τα συστήματα που ο ίδιος δημιούργησε.
Ο Mario Vargas Llosa σκόπιμα γράφει αυτό το μυθιστόρημα, για να υπογραμμίσει την υποκρισία των θεσμών που χαρακτηρίζονται «υποδειγματικοί», αλλά και τη κοινωνική διάσταση της λειτουργίας και του αρχαιότερου επαγγέλματος στον κόσμο. Κεντρική ιδέα, η αιώνια διαμάχη μεταξύ αλήθειας και ψέματος, μεταξύ αναγκαιότητας και αρετής.
Ανάγνωση
Μια στρατιωτική σάτιρα στην παράδοση των M*A*S*H και Catch-22, βασισμένη στο βιβλίο του 1973, του Περουβιανού μυθιστοριογράφου Mario Vargas Llosa . Οι στερημένοι στρατιώτες που σταθμεύουν σε απομακρυσμένους σταθμούς της ζούγκλας αποτελούν ένα συνεχές πρόβλημα για τον στρατό, ώσπου ο στρατηγός Κογιάσος κατέληξε σε μια ιδέα. Γιατί να μην καθιερωθεί ένα τακτοποιημένο, καλά εποπτευόμενο πρόγραμμα για την αποστολή ελευθερίων ηθών γυναικών, εκεί όπου οι υπηρεσίες τους χρειάζονται περισσότερο;
Οι ντόπιες γυναίκες που πέφτουν θύματα βιασμού θα είναι ασφαλείς, οι στρατιώτες ικανοποιημένοι και οι αξιωματικοί δε θα σπαταλούν χρόνο στην αστυνόμευση των σεξουαλικών παραβατών.
Το πρόγραμμα πρέπει να είναι άκρως απόρρητο, φυσικά, και να το διαχειρίζεται κάποιος με απόλυτη αξιοπιστία. Και εκεί έρχεται ο καπετάνιος Pantaleon Pantoja .
Πάντα πρώτος στην τάξη του, υπάκουος, τακτικός, ακριβής, ευτυχής με τον γάμο του, σκληρά εργαζόμενος και ούτε πίνει ούτε καπνίζει.
Κι έτσι, ο ευσυνείδητος Πανταλέων αναλαμβάνει μια μυστική αποστολή, τη φύση της οποίας μαθαίνει αργοπορημένα η σύζυγός του, Ποντσίτα.
Μάλιστα, έχουν ήδη μετακομίσει από τη Λίμα σε ένα απομονωμένο φυλάκιο. Εκεί πληροφορείται ότι έχει επιφορτιστεί με τη δημιουργία και τη λειτουργία μιας «Υπηρεσίας Επισκεπτών για Φρουρές, Συνοριακούς Σταθμούς και Συναφείς Συνοικίες».
Ο Πανταλέων δεν μπορεί να φορέσει τη στολή του, να εργαστεί έξω από τις γραφές της βάσης ή να εμφανιστεί σε επίσημες στρατιωτικές εκδηλώσεις. Αυτός και η Ποντσίτα δεν επιτρέπεται να ζήσουν στους στρατώνες των αξιωματικών. Όποτε φοράει ένα φλοράλ πουκάμισο για να ενταχτεί στην ντόπια κοινωνία ανενόχλητος.
Ο Πανταλέων αναλαμβάνει, λοιπόν, αυτή την «ταπεινωτική εργασία», με τη συνηθισμένη του αποτελεσματικότητα, ζητώντας τη βοήθεια της παροπλισμένης πια «ηγέτιδας » του οίκου ανοχής.
Στρατιωτικός λειτουργός στην ψυχή του, ο Πανταλέων, καταθέτει λεπτομερείς εβδομαδιαίες εκθέσεις με τους πιο θλιβερούς δυνατούς όρους. Η υπηρεσία πετυχαίνει πέρα από τα πιο τρελά όνειρα των ανωτέρων του, έργο αποτελεσματικό, διακριτικό και κερδοφόρο. Αλλά καθώς η υπηρεσία επεκτείνεται, τόσο αυξάνονται τα προβλήματα, ειδικά αφού ο Pantaleon προσλαμβάνει τη θρυλική τοπική πόρνη “l Βραζιλιάνα”, η οποία στρέφει το βλέμμα της στο «αφεντικό».
Το μεγαλύτερο μέρος της σκαμπρόζικης κωμωδίας έχει τις ρίζες της στον παραλογισμό της αντιπαράθεσης της στρατιωτικής γραφειοκρατίας και του αρχαιότερου επαγγέλματος στον κόσμο. Τα υπόλοιπα πηγάζουν από την αναπόφευκτη «σαβούρα» που καταδικάζει τόσο την Υπηρεσία Επισκεπτών όσο και τον Δύσμοιρο Πανταλέων.
Η παράσταση
Ο δαιμόνιος, ευφάνταστος, οξυδερκής Δαμιανός Κωνσταντινίδης, έπλασε καταρχάς ένα εξαιρετικό απολαυστικό κείμενο, έμπλεο αριστοφανικών ευφυέστατων παραμέτρων, αθυρόστομο μεν, καθόλου χυδαίο δε. Στη συνέχεια έχτισε μια σουρεαλιστική παράσταση φορτωμένη ευρήματα, μουσική, τραγούδι, παρωδία, υποκριτική δεινότητα, εξαιρετικά ταλέντα και στην ερμηνεία και στο τραγούδι.
Οι επτά χαρισματικοί ηθοποιοί ερμηνεύουν πάνω από ένα ρόλο ο καθένας, σύνολο 29, και, συχνά, περνούν από τον έναν στον άλλο αστραπιαία, αλλάζοντας αμφίεση και συμπεριφορά. Ταυτόχρονα, τραγουδούν έξοχα και κινούνται, ως Χορός αττικής κωμωδίας, άλλοτε ομοθυμαδόν κι άλλοτε ο καθένας μόνος του, ως κορυφαίος του Χορού. Άξιοι επαίνων όλοι, πιστοί ακόλουθοι των σκηνοθετικών οδηγιών και δεινοί ερμηνευτές σε ρόλους που απέχουν ο ένας από τον άλλο σε ύφος, στιλ, σημασία.
Εντυπωσιακές οι μεταμορφώσεις επί σκηνής και πιστώνεται στον σκηνοθέτη η λεπτή ακροβασία ανάμεσα στο μπουρλέσκο, στη σάτιρα, στην παρωδία και στη χοντροκομμένη φάρσα. Κατόπιν στον θίασο. Ιδίως τα αγόρια της παράστασης, πετυχαίνουν να μεταμορφωθούν από κυρίαρχα αρσενικά σε πεταλούδες – πόρνες, χωρίς να εκχυδαΐζουν τους χαρακτήρες που υποδύονται. Δεν είναι ούτε τρανς, ο οποίες διέπονται από μια εντελώς ξεχωριστή φιλοσοφία και κουλτούρα, ούτε καρικατούρες του παλιού ελληνικού σινεμά. Είναι υποκριτές, είναι ηθοποιοί που ερμηνεύουν δίχως να ταυτίζονται με θηλυπρεπείς περσόνες. Έτσι, χαρίζουν απλόχερα το γέλιο στο κοινό και, πράγματι, η ατμόσφαιρα σε όλη τη διάρκεια της παράστασης είναι ένα πάρτι διασκεδαστικότατο, πέρα από τις καίριες σατιρικές στοχοποιήσεις συμπεριφορών και καθεστώτων που ισχύουν και σήμερα και που δε γνωρίζουν έθνη και χρονολογίες.
Θα παραλληλίσω το σόλο μονόλογο – τραγούδι του κάθε χαρακτήρα με την Αρχαία Ελληνική Παράβαση, όπου οι υποκριτές απευθύνονταν στο κοινό, καταργούσαν τη θεατρική ψευδαίσθηση και του μιλούσαν παρεκβατικά για τα κακώς κείμενα της κοινωνίας, εκπορευόμενα από πολιτικούς και πολίτες.
Ο Θανάσης Διμηνάς επωμίζεται έξι ρόλους με απόλυτη επιτυχία. Χαμαιλέοντας στη σκηνή, εντυπωσιακή σκηνική παρουσία, υπέροχο μέταλλο φωνής, εξαιρετική άρθρωση.
Ο Εμμανουήλ Δραμηλαράκης κάνει ακριβώς το ίδιο και στους έξι ρόλους του. Επαινώ την ολόσωστη, ιδιαίτερη φωνή του στην πρόζα και στο τραγούδι, χειροκροτώ την ευχέρειά του να μην κάνει ποτέ λάθος ως Κινέζος, λέγοντα «λο» όπου «ρο» και, αληθώς, το κοινό τον λάτρεψε ως «αδερφή Τσιτσίτα».
Ο Αλέξης Κότσυφας αναλαμβάνει άλλους έξι ρόλους, διαφορετικός στον καθένα, δυνατός ερμηνευτής, άξιο στέλεχος του θιάσου.
Η Λέλα Μεντεκίδου φέρνεις εις πέρας τρείς ρόλους, εντυπωσιάζει ως «Μαντάμ Τσουτσέπε».
Ο Στέλιος Ράμμος είναι ο μοναδικό Πανταλέων Παντόχα, μια καλοκουρδισμένη μηχανή που αλωνίζει τη σκηνή αγόγγυστα, διαθέτει απίστευτη ενέργεια, αντοχή, και είναι ικανός να κάνει αρκετά push-ups μετά από έντονη γυμναστική.
Η Άννα Ρίζου στους πέντε ρόλους της δίνει ψυχή και σώμα, κερδίζει το στοίχημα ως Ποτσίτα. Χαριτωμένη, κομψή, καλλίφωνη, ιδανική επιλογή ως σύζυγος του Πανταλέων.
Τέλος, η Βάσια Τσιαούση ενδύεται επιτυχώς επτά ρόλους, αλλά ως καθεστωτικός στρατηγός Ρόχερ είναι άκρως απολαυστική.
Σ’ αυτό το λαμπερό, πολύχρωμο σουρεάλ πανήγυρι, βλέπουμε οι θεατές με ενδιαφέρον τον Pantaleοn να γίνεται σιγά – σιγά ένας δοξασμένος μαστροπός με στρατιωτική στολή. Η ευσυνείδητη συνείδησή του κατακλύζεται από τις αξίες μιας θρησκευτικής αίρεσης που δρα στη ζούγκλα, της οποίας ο προσηλυτισμός αυτόχθονων διαταράσσει την αποτελεσματικότητα της μυστικής αποστολής του. Με επικεφαλής τον αδελφό Φρανσίσκο, τα φανατικά μέλη της εσωτερικής Αδελφότητας Κιβωτίου, πραγματοποιούν παράξενες λατρείες. Τελικά, ο καπετάνιος αποφασίζει να πάρει μια γεύση από το δικό του προϊόν, ενώ τα νέα της επιχείρησής του διαρρέουν από ραδιοφωνικό φορέα. Οι αρχές του στρατού ισχυρίζονται γρήγορα ότι δεν γνωρίζουν τη μυστική επιχείρηση, λόγω της υποκριτικής δημόσιας κατακραυγής και ο πιστός λοχαγός υποβιβάζεται από τον στρατό, τιμωρείται και στέλνεται σε ένα απομακρυσμένο φυλάκιο στην Άνδεις.
Τα σκηνικά και τα κοστούμια του Απόστολου Αποστολίδη συντελούν στην ευφρόσυνη ατμόσφαιρά και προσφέρουν ένδυση – κάλυψη στον θίασο, άφθονο γέλιο στο κοινό. Το ίδιο και οι χορογραφίες της Ιωάννας Μήτσικα και οι πολύχρωμοι φωτισμοί του Στράτου Κουτράκη.
Επίλογος
Η παράσταση «Las Visitadoras» μας τοποθετεί σε έναν κόσμο όχι πολύ μακριά από τον δικό μας. Θίγονται ζητήματα πίστης, διαφθοράς, στρατιωτικής αναξιοπιστίας, κρατικής συγκάλυψης και, παράλληλα τέρπει το κοινό και λειτουργεί ως καθρέφτης. Ό,τι στέλνει η σκηνή, το ανταποδίδει η πλατεία στο πολλαπλάσιο.
Η συναυλία «Μάρθα Φριντζήλα The Kubara Project + Kalogeraki Bros» που ήταν προγραμματισμένη να πραγματοποιηθεί την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου 2026 στο Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων, στο πλαίσιο του 69ου Φεστιβάλ Φιλίππων, ματαιώνεται για λόγους ανωτέρας βίας σύμφωνα με ανακοίνωση της παραγωγής, όπως αναφέρεται παρακάτω:
ΣΗΜΑΝΤΙΚΗ ΑΝΑΚΟΙΝΩΣΗ
Βρισκόμαστε στην δυσάρεστη θέση να ακυρώσουμε την προγραμματισμένη συναυλία της Μάρθας Φριτζίλα για την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου στο Αρχαίο θέατρο Φιλίππων για λόγους ανωτέρας βίας της παραγωγής. Όλα τα εισιτήρια που έχουν αγοραστεί ηλεκτρονικά έχουν ήδη ακυρωθεί και θα επιστραφούν τα χρήματα στις κάρτες από τις οποίες αγοράστηκαν. Όλα τα εισιτήρια που έχουν αγοραστεί από τα φυσικά σημεία προπώλησης θα επιστραφούν στα σημεία από όπου αγοράστηκαν. Περισσότερες πληροφορίες στα info@flashlive.gr και στο τηλέφωνο 2610 223443 Ευχαριστούμε για την κατανόηση, Flash live Events
Ελκυστικές οι «Βάκχες» του Ευριπίδη από τον Javor Gardev στο 69ο Φεστιβάλ Φιλίππων
Κριτική από τον Παύλο Λεμοντζή
Στο πέρασμα των χρόνων, λίγο ως πολύ, τις σωζόμενες αρχαιοελληνικές τραγωδίες ο σύγχρονος θεατής μπορεί να τις καταλάβει. Αλλά αυτούς τους «ήρωες» των «Βακχών» του Ευριπίδη, αυτόν τον θεό Διόνυσο που έρχεται να επιβάλει τη λατρεία του, αυτόν το βασιλιά της Θήβας Πενθέα, που αντιτίθεται στη νέα λατρεία και διώκει τον «Προφήτη» και τους οπαδούς της, αυτή τη βασιλομήτορα Αγαύη, που λυσσομανάει με τις άλλες μαινάδες στον Κιθαιρώνα και, εντέλει, κατασπαράζει τον ίδιο της το γιο, τον Πενθέα, αυτά τα αλλόκοτα πρόσωπα μιας ανοίκειας ιστορίας -σε αντίθεση με τα «ανθρώπινα» θέματα των περισσότερων άλλων τραγωδιών- πώς τα αντιμετωπίζει ο σύγχρονος θεατής;
Με απλά λόγια, ποιο είναι το «νόημα» αυτού του μυστήριου έργου, που έβαλε τελεία και παύλα στην αρχαία ελληνική τραγωδία, κλείνοντας τόσο τη ζωή του δημιουργού της, του Ευριπίδη (406 π.Χ.) όσο και τον Χρυσό Αιώνα της ελληνικής αρχαιότητας;
Τι είναι οι «Βάκχες»; Απλώς, δραματική αξιοποίηση ενός μύθου; Ποιητική σύνοψη του βίαιου χρονικού της επέλασης κάθε νέας θρησκείας στην ιστορία της ανθρωπότητας; Φιλοσοφική πραγματεία, εν είδει θεατρικού έργου, πάνω στη σχέση του ανθρώπου με το θείο; Καυστικό σχόλιο ενός αβόλευτου πνεύματος, όπως ο Ευριπίδης, πάνω στις ακραίες τάσεις της εποχής του; Στοχαστική καταβύθιση σε υπαρξιακά, ερωτήματα;
Ναι, στις «Βάκχες» πρέπει να σκάψει κανείς λιγάκι για να νιώσει, να έρθει σε στιγμιαία έστω επαφή με ένα « άλλο ρίγος ». Και πολύ σπάνια τον βοηθάει μια παράσταση. Διότι, απλούστατα, οι «Βάκχες» σπάνε κόκκαλα και πολύ δύσκολα πετυχαίνει μια παράσταση, μαγευτικό αποτέλεσμα.
Να όμως που το φετινό ανέβασμα των «Βακχών» προσφέρει μια ανάγνωση, η οποία όχι μόνο «διαβάζει» με καθαρότητα το έργο, κατορθώνοντας μάλιστα να διασώζει και την ποίησή του, αλλά κοσμείται και με άλλα επιτεύγματα.
Η σκηνοθεσία του JavorGardev ακολουθώντας ένα «τελετουργικό» ύφος, συνέθεσε σε αρμονικό όλον τους επιμέρους τομείς: ερμηνείες, μουσική, χορογραφία, σκηνικά, κοστούμια, φωτισμούς.
Αντίθετα από τις περισσότερες αρχαίες ελληνικές τραγωδίες, οι Βάκχες έχουν για θέμα ένα ιστορικό γεγονός, την εισαγωγή μιας νέας θρησκείας στην Ελλάδα.
Όταν έγραφε ο Ευριπίδης το έργο στη Μακεδονία, το γεγονός άνηκε πια στο απώτερο παρελθόν και μόνο η θύμησή του επιζούσε, σε μυθική μορφή.
Η νέα θρησκεία είχε από καιρό εγκλιματισθεί και είχε γίνει αποδεκτή σαν μέρος της ελληνικής ζωής. Αλλά έμενε πάντα η έκφραση μιας θρησκευτικής στάσης και η ανάμνηση μιας θρησκευτικής εμπειρίας διαφορετικής από οτιδήποτε ανήκε στη λατρεία των πατροπαράδοτων Ολύμπιων θεών, ενώ οι δυνάμεις που είχαν απελευθερωθεί και ενσαρκωθεί από την αρχική κίνηση, δρούσαν ακόμα με άλλες μορφές στην Αθήνα του Ευριπίδη.
Οι Βάκχες είναι η κατεξοχήν τραγωδία για το συλλογικό ασυνείδητο του διονυσιακού κόσμου. Ο Ευριπίδης ενορχηστρώνει αριστοτεχνικά την έλευση ενός νέου Θεού, ο οποίος διεκδικεί την αποδοχή και την λατρεία σε μια προσπάθεια να συμβιβάσει και να εξισορροπήσει την ζωώδη με την έλλογη φύση του ανθρώπου.
Ο Θεός Διόνυσος, γιος του Δία και της Σεμέλης, επιστρέφει στην γενέτειρά του, την Θήβα, προκειμένου να διδάξει την ιερή βακχεία στην πόλη του. Βρίσκοντας αντίσταση από την Αρχή της πόλης, τον ξάδελφό του Πενθέα, ξεσηκώνει τις γυναίκες της πόλης σε μια ιερή τρέλα, την Βακχεία, προκειμένου να δείξει την δύναμή του.
Ο Πενθέας τον συλλαμβάνει, προσπαθώντας να επιβάλει τη δύναμή του και να φυλακίσει έναν θεό. Ο Θεός όμως έχει ήδη παρακινήσει τις Βάκχες του στον Κιθαιρώνα, όπου μέσα στην ιερή φύση εκείνες κάνουν θαύματα, αποδεχόμενες τη διάσταση της φύσης του ανθρώπου.
Η εκδίκηση του Θεού έρχεται σαν κεραυνός του Δία που είχε κατακάψει την μητέρα του Σεμέλη. Παρασυρμένος από τη δίψα του να μην αποδεχτεί τον θεό, ο Πενθέας μεταμφιεσμένος ανεβαίνει στον Κιθαιρώνα προκειμένου να δει με τα ίδια του τα μάτια το μελωδικό μεθύσι των Βακχών και τα θαύματα που κάνουν.
Εκεί, όμως, τον κατασπαράσσει ζωντανό η ίδια η μητέρα του, Αγαύη, νομίζοντας ότι είναι νεαρό λιοντάρι. Ο Διόνυσος, θριαμβευτής επιβάλλει τη δύναμή του στη Θήβα, η οποία τον λατρεύει σαν θεό και θεραπευτή.
Φέρνοντας για πολλοστή φορά τους συμπολίτες του αντιμέτωπους με τις ανθρώπινες συμπεριφορές που στηλίτευε καθ’ όλη τη διάρκεια της ζωής του, ο Ευριπίδης συνθέτει μια τραγωδία – από τις λίγες που έχουν ως αντικείμενο τον θεό Διόνυσο – για τη σύγκρουση του θεού με τον άνθρωπο, για την ανθρώπινη αρετή και αγριότητα, τη σύνεση και την πλάνη, το λογικό και το άλογο. Για τον Ευριπίδη, όταν ο άνθρωπος καταλαμβάνεται από τα κτηνώδη ένστικτά του, όταν η βαρβαρότητα ξυπνά μέσα του με λύσσα, κάθε κοινωνική συνύπαρξη ακυρώνεται, ακόμα κι αν πρόκειται για τον ακρογωνιαίο λίθο της κοινωνίας, τη σχέση μάνας-παιδιού.
Είναι η βία που σημαίνει το τέλος της πόλης-κράτους των Αθηνών. Και καθώς η τραγωδία καταπιάνεται με την ουσία της ανθρώπινης ταυτότητας, πολιτικής ή ατομικής, με το τέλος αυτής της τελευταίας, οι Βάκχες καθίστανται -από πολλές απόψεις- ένα δράμα για τον θάνατο της ίδιας της αρχαίας τραγωδίας.
Οι Βάκχες, έρχονται στην ελληνική θεατρική πραγματικότητα, σε σκηνοθεσία του διακεκριμένου δημιουργού Γιάβορ Γκάρντεφ, με την ειδική συμμετοχή του διεθνούς φήμης βρετανικού συγκροτήματος «The Tiger Lillies» , οι οποίοι όχι μόνον υπογράφουν τη μουσική αλλά και ερμηνεύουν ζωντανά επί σκηνής, συμμετέχοντας ταυτόχρονα στη δράση του έργου.
Σοφή επιλογή. Έχοντας το εκπληκτικό αγγλικό συγκρότημα, με τη διεθνή ακτινοβολία, στη σκεπή της σκηνής να επιβάλλουν τη δική τους θεατρικότητα, δεν υπάρχει ανάγκη για άλλες, δεύτερης επιλογής συμπληρωματικές θεατρικότητες. Η μουσική δημιουργεί το τοπίο μέσα στην παράσταση, μας και ο λόγος χτίζει πνευματικές εικόνες που θα το κατοικήσουν.
Ο θίασος του Διόνυσου παραμένει κυρίαρχος στη σκηνή και τα μέλη του κρατούν με πίστη τον θύρσο της μαρτυρίας του.
Ο ίδιος ο Χορός, που με τη χορογραφία της Uršula Teržan αποκαλύπτει ένα θεατρικό όργανο εξαιρετικά δουλεμένο, με πειθαρχία, εσωτερικό ρυθμό και έντονη σωματικότητα, αποκαλύπτει επίσης κι έναν συλλογικό οργανισμό που αναπνέει με ελευθερία στον χώρο, έχει μεν διονυσιακά στοιχεία, αλλά εκπέμπει και μια εσωτερική, στατική ενέργεια.
Η παράσταση δεν περιορίστηκε στην ορχήστρα ούτε αντιμετώπισε το φυσικό τοπίο ως ένα όμορφο σκηνικό. Αντίθετα, αξιοποίησε κάθε στοιχείο του χώρου, μετατρέποντας το αρχαίο θέατρο των Φιλίππωνσε τόπο,όπου ο μύθος φαινόταν να επιστρέφει στη φυσική του κατοικία και αυτή η επιλογή της κίνησης των Βακχών δίπλα στο κοινό, στις σκάλες και στα διαζώματα, μεταφέρει την ατμόσφαιρα των μαινάδων στο κοίλο, ενώ εντάσσονται στο ίδιο αισθητικό σύμπαν, καθώς συνομιλούν οργανικά τόσο με τον βακχισμό όσο και με το σκοτεινό καμπαρέ των Tiger Lillies.
Τα κοστούμια της ΗλένιαςΔουλαδίρη είναι εκθαμβωτικά, καθώς δίνουν μια αλλόκοτη μορφή στις Βάκχες, κάτι ανάμεσα στο ανθρώπινο και στο ζωώδες.
Και οι φωτισμοί της Στέλλας Κάλτσου αποτελούν ένα από τα πιο ουσιαστικά εργαλεία της σκηνοθεσίας. Οι απότομες μεταβάσεις από τις θερμές στις ψυχρές τονικότητες, από το κίτρινο στο βαθύ κόκκινο, σηματοδοτούν τις συνεχείς μεταπτώσεις του έργου από τη γοητεία στην απειλή, από τη μέθη στη βία, από την απολλώνια διαύγεια στη διονυσιακή έκσταση.
Αδιευκρίνιστη παραμένει σε όλη τη διάρκεια της παράστασης η πρόθεση ανάδειξης της τραγικότητας στην πρόταση του Βούλγαρου σκηνοθέτη Javor Cardev (οι μεταμορφώσεις περιορίζονται σε ένα κλουβί που αλλάζει τα πρόσωπα που φιλοξενεί) και, εγκαταλείποντας την κανονικότητά μιας κλασσικής παράστασης, μένουμε στο θέαμα ενός μιούζικαλ, ενός σόου -υψηλών- προδιαγραφών.
Σ’ αυτή τη φιλοσοφία τον κύριο λόγο έχουν οι The Tiger Lillies, που χτίζουν το προφίλ του εγχειρήματος με τις προδιαγραφές δρώμενου σε καμπαρέ, σε τσίρκο, σε περφόρμανς με ήρωες-μαριονέτες ή θύτες και θηράματα. Δρουν σε ένα σκηνικό με κάγκελα, σε μια «μάχη» -προφανώς- με τη μοίρα, προσπαθώντας να την ανατρέψουν. Παράδειγμα, η εικόνα του «εγκλωβισμένου» Πενθέα στο κλουβί -εκεί που λίγο πριν είχε οδηγηθεί ο Διόνυσος- και οι ορεγόμενες Βάκχες που τον καρτερούν.
Στη συνθήκη αυτή ο Διόνυσος (Leonid Yovchev) καταφτάνει, για να συντονίσει την εξέλιξη από τις κερκίδες, αγέρωχος, επιβλητικός, εκθαμβωτικός. Και είναι καλός ως καθοδηγητής των Βακχών του, ως φαινομενικό θύμα του Πενθέα αρχικά, ως διαχειριστής του αργότερα, ως θεός που φέρει τη λύση, στο τέλος.
Η παράσταση είναι μια σημαντική συμπαραγωγή του Φεστιβάλ Αθηνών Επιδαύρου με το Εθνικό Θέατρο Βουλγαρίας «Ιβάν Βάζοφ» και με το Κρατικό Θέατρο Βορείου Ελλάδος (ΚΘΒΕ), με τη σκηνοθετική υπογραφή του Γιάβορ Γκάρντεφ και τη συμμετοχή ενός μεικτού θιάσου Ελλήνων και Βούλγαρων ηθοποιών μεταξύ των οποίων ο διεθνούς ακτινοβολίας γερμανοβούλγαρος ηθοποιός Σάμουελ Φίντζι και η εξαιρετική Λουκία Μιχαλοπούλου, ως Αγαύη, που, από στοργική μητέρα γίνεται μανιασμένη δολοφόνος του παιδιού της και στη συνέχεια μεταλλάσσεται σε μια μάνα που θρηνεί για την τραγική απώλειά του.
Στις Βάκχες του Γκάρντεφ τίθεται ένα καίριο ερώτημα σχετικά με την ανοχή της κοινωνίας στην αποσταθεροποίηση. Πώς μεταβολίζεται στον συλλογικό οργανισμό το συμβάν –διανοητικά, ψυχικά, πολιτικά – πριν μετατραπεί σε τραύμα; Το έργο λειτουργεί ως αναμέτρηση με τα όρια της ευταξίας, δοκιμάζοντας την αντοχή κανόνων και θεσμών. Στον Ευριπίδη, η διονυσιακή μανία δεν είναι μια αθώα γιορτή αλλά δοκιμασία της ίδιας της ιδέας του πολιτισμού, που ωθεί στα άκρα τη διατήρηση του ελέγχου, των ηθών – εθών, των νόμων και της αυτοεικόνας μας.
Τον ρόλο του θεού Διόνυσου ερμηνεύει ο Βούλγαρος ηθοποιός Λεονίντ Γιόβτσεφ, ένας από τους πιο χαρισματικούς και τολμηρούς πρωταγωνιστές της γενιάς του, γνωστός για τις καθηλωτικές του ερμηνείες και συχνά αποκαλούμενος ως το «enfant terrible» του βουλγαρικού θεάτρου.
Τον ρόλο του Κάδμου ενσαρκώνει ο πολύ καλός Αλέξανδρος Μυλωνάς, με τη θαυμάσια του αγγλική προφορά.
Ο υπερταλαντούχος Μιχάλης Ταμπακάκης είναι ένας συγκλονιστικός Πενθέας και, μάλιστα, στην Αγγλική γλώσσα, ο οποίος από ισχυρός βασιλιάς και γενναίος άνδρας μετατρέπεται σε ευάλωτη προσωπικότητα και καταδικασμένη γυναίκα που καταλήγει θύμα. Η σκηνή με την αναμέτρηση Πενθέα- Διόνυσου, συναρπαστική.
Ο εντυπωσιακός δωδεκαμελής Χορός των Βακχών, που δρουν κυρίως υπό τους ήχους των Tiger Lillies, το πρόσημο είναι θετικότατο, επειδή είναι άριστα συντονισμένες ταλαντούχες γυναίκες, ρυθμικές, που χορεύουν, τραγουδούν -το προσκλητήριο θανάτου (come, come…) εκρηκτικό, σαν κάλεσμα σε λαϊκό πανηγύρι- μπλέκονται με τον ερωτιάρη Διόνυσο αλλά και με το κοινό, θυμίζουν περιφερόμενα ξωτικά, όπως στα παραμύθια και χειροκροτούνται από το κοινό επάξια.
Οι «The Tiger Lillies», υπογράφοντας και εκτελώντας ζωντανά τη μουσική, ενσωματώνονται στη δράση ως σκοτεινοί τροβαδούροι, με τις μορφές τους να αντλούν έμπνευση από το διονυσιακό σύμπαν. Αυτή η συνέργεια μεταξύ των θεατρικών οργανισμών, των ηθοποιών και της ζωντανής μουσικής δημιουργεί ένα αποτέλεσμα που αμφισβητεί τις βεβαιότητες της λογικής. Επί της ουσίας, η παράσταση στήθηκε από αυτούς, για αυτούς και το κοινό απολαμβάνει το σχέδιο.
Όπως αναφέρει και ο ίδιος ο σκηνοθέτης: «Οι Βάκχες είναι εκείνη η τραγωδία που φτάνει πιο μακριά από κάθε άλλη στο ενδιαφέρον για τις ανορθολογικές παρορμήσεις και την παραφροσύνη. Τόσο μακριά, που αποδεικνύεται επικίνδυνη και ριψοκίνδυνη και για τους θεατές, οι οποίοι καλούνται να έρθουν αντιμέτωποι με τους βαθύτερους και ισχυρότερους φόβους τους».
Πρόκειται για μια δυνατή, ολοκληρωμένη προσπάθεια όλων των συντελεστών, με προσοχή σε λεπτομέρειες που δείχνουν σεβασμό και μελέτη πάνω στο έργο του Ευριπίδη και, εν γένει, στο αρχαίο θέατρο, όπως η τιμή του Διονύσου πάνω στη «θυμέλη», στον βωμό, στο κέντρο της ορχήστρας. Σκηνοθετικά, ο Γκάρντεφ υπηρέτησε την πρότασή του μέχρι το τέλος.
Πιστεύω ότι το πλήθος που συνέρρευσε στα ανοικτά θέατρα για αυτές τις «Βάκχες» είχε δυνατά κίνητρα. Τους Tiger Lillies, αλλά και τη σύμπραξη δυο κρατικών θεάτρων: του Εθνικού Θέατρου Βουλγαρίας «Ιβάν Βάζοφ» και του Κρατικού Θέατρου Βορείου Ελλάδος.
Οι παραστάσεις συνεχίζονται το καλοκαίρι και μέχρι τον Οκτώβριο, σε Ελλάδα, Κύπρο και Βουλγαρία.
Συντελεστές
Συγγραφέας: Ευριπίδης
Μετάφραση στα Αγγλικά: Robin Robertson
Μετάφραση στα Νέα Ελληνικά (Υπέρτιτλοι): Θεόδωρος Στεφανόπουλος
Μετάφραση στα Βουλγαρικά (Υπέρτιτλοι): Doroteya Tabakova
Θεατρική διασκευή: Ιωάννα Ρεμεδιάκη και Javor Gardev
Σκηνοθεσία: Javor Gardev
Μουσική: Martyn Jaques
Live επί σκηνής: The Tiger Lillies (Martyn Jaques, Adrian Stout, Budi Butenop)
Μάρθα Φριντζήλα, The Kubara Project και Kalogeraki Bros στο Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων
«Μετά από μια χρονιά γεμάτη αναταράξεις κι αλλαγές προσωπικές αλλά και σε παγκόσμια κλίμακα, και με έναν ολοκαίνουργιο δίσκο στα χέρια, περιοδεύουμε με τα αγαπημένα Καλογεράκια και ζούμε στιγμές ποίησης και τρέλας, στην ασφάλεια που μόνο η Τέχνη μπορεί να προσφέρει.
Κι όπως λέει ο υπέροχος Γιώργος Χρονάς: “Καλώ τους οπαδούς να ακολουθήσουν. Δεν μας φοβίζουνε τα κύματα, οι εθνικόφρονες είναι χαζοί, τα πούλμαν ας μείνουνε ακίνητα, την όχθη θα την περάσουμε πεζή. Ελάτε να στήσουμε μαζί ένα ανάχωμα απέναντι στο ποτάμι της αδιαφορίας που πάει να μας καταπιεί».
Το Kubara Project, αφού δοκιμάστηκε για πάνω από είκοσι χρόνια σε συναυλίες και περιοδείες στην Ελλάδα και το εξωτερικό, παρουσιάζεται την Κυριακή 6 Σεπτεμβρίου στις 9 το βράδυ, στο Αρχαίο Θέατρο Φιλίππων, στο πλαίσιο του 69ου Φεστιβάλ Φιλίππων, με τον αυθορμητισμό και τη ζεστασιά που χαρακτήρισαν και την πρώτη τους εμφάνιση, με μία ερμηνεύτρια στην καλύτερή της στιγμή και δεξιοτέχνες μουσικούς που δένουν ακόμη περισσότερο μέσα από τους κυριολεκτικούς προσωπικούς δεσμούς τους: Προσωπικές ιστορίες μπερδεύονται με παγκόσμια βιώματα για την αγάπη, τη φιλία τη μοναξιά, τον έρωτα, τη σχέση με τους άλλους, την επίθεση στη φύση.
Στo soundtrack της μουσικής παράστασης της Μάρθας Φριντζήλα και των Kubara Project ακούγονται τραγούδια των σπουδαιότερων Ελλήνων και ξένων συνθετών των δύο τελευταίων αιώνων, καθώς και υλικό από την προσωπική δισκογραφία της ερμηνεύτριας και των αδελφών Καλογεράκη.
Καβάλα: Κέντρο Πληροφόρησης Επισκεπτών Δήμου Καβάλας (πρώην ΕΟΤ) Κεντρική Πλατεία, τηλ: 2510-620566, καθημερινά από Δευτέρα έως Σάββατο (10:00 – 14:00 και 18:00 – 21:00) και Κυριακή (10.00 – 14.00), ενώ την ημέρα της συναυλίας θα γίνεται προπώληση στο ταμείο του χώρου από τις 19:00 το απόγευμα.
*Απαγορεύεται η είσοδος στο χώρο μετά την έναρξη της παράστασης.
**Για άλλη μία χρονιά, θα υπάρξει δυνατότητα μεταφοράς θεατών από λεωφορείο του ΚΤΕΛ Καβάλας από και προς το αρχαίο θέατρο Φιλίππων με την επίδειξη εισιτηρίου της εκάστοτε θεατρικής παράστασης και ειδικό αντίτιμο 4.40€.
Αναχώρηση από το ΚΤΕΛ Καβάλας στις 18.45 και επιστροφή μετά το πέρας της παράστασης.
Σημ. Οι κάτοχοι ονομαστικών προσκλήσεων του 69ου Φεστιβάλ Φιλίππων καλούνται να δηλώσουν την πρόθεσή τους να τις χρησιμοποιήσουν έως την Παρασκευή 4/8, ενώ ο έλεγχος ταυτοπροσωπίας θα γίνεται στην είσοδο του θεάτρου τη μέρα της παράστασης.
Για περισσότερες πληροφορίες μπορείτε να καλείτε στα τηλέφωνα του ΔΗ.ΠΕ.ΘΕ. Καβάλας 2510. 220876 (10:00-14:00).
Ο ιστότοπός μας χρησιμοποιεί cookies. Ορισμένα από αυτά είναι απαραίτητα για τη λειτουργία της ιστοσελίδας μας και άλλα μας βοηθούν να παρέχουμε το μέγιστο των υπηρεσιών μας. Επιλέξτε εσείς ποια cookies αποδέχεστε, τα οποία μπορείτε να αλλάξετε οποιαδήποτε στιγμή.
Αποδοχή
Αλλαγή ρυθμίσεων
Cookie Box Settings
Απόρρητο
Cookie Box Settings
Απόρρητο
Σεβόμαστε την ιδιωτικότητά σας
Επιλέξτε εσείς ποια cookies αποδέχεστε.
Ωστόσο, ορισμένα από αυτά είναι αναγκαία για την σωστή λειτουργία της ιστοσελίδας και μπορεί να έχει ως αποτέλεσμα ορισμένες λειτουργίες να μην είναι πλέον διαθέσιμες. Για πληροφορίες σχετικά με τη διαγραφή των cookies, συμβουλευτείτε τη λειτουργία βοήθειας του προγράμματος περιήγησης.
Μάθετε περισσότερα σχετικά με τα cookies που χρησιμοποιούμε κάνοντας κλικ εδώ
Εδώ μπορείτε να ενεργοποιήσετε ή να απενεργοποιήσετε διαφορετικούς τύπους cookies:
Η ιστοσελίδα θα:
Remember which cookies group you accepted
Αποθηκεύει την ρύθμιση προτιμήσεων των cookies
Επιτρέπει τα cookies περιοδικής λειτουργείας
Πιστοποιεί ότι είστε συνδεμένος στον λογαριασμό σας
Αποθηκεύει την επιλεγμένη γλώσσα
Συγκεντρώνει πληροφορίες τι έχετε εισάγει στις φόρμες επικοινωνίας
Η ιστοσελίδα δεν θα:
Αποθηκεύσει τα στοιχεία της σύνδεσης σας
Αποθηκεύσει τις ρυθμίσεις των μέσων κοινωνικής δικτύωσης
Αποθηκεύσει την επιλεγμένη περιοχή και χώρα σας
Εντοπίσει τις σελίδες επισκέψεων και την αλληλεπίδραση σας με αυτές
Εντοπίσει την τοποθεσία και την περιοχή σας με βάση την διεύθυνση IP
Εντοπίσει τον χρόνο που δαπανάται σε κάθε σελίδα
Προσαρμόσει τις πληροφορίες και τη διαφήμιση στα ενδιαφέροντά σας με βάση π.χ. το περιεχόμενο που έχετε επισκεφτεί προηγουμένως
Συγκεντρώσει στοιχεία προσωπικής ταυτοποίησης, όπως όνομα και τοποθεσία.
Η ιστοσελίδα θα:
Remember which cookies group you accepted
Αποθηκεύει την ρύθμιση προτιμήσεων των cookies
Επιτρέπει τα cookies περιοδικής λειτουργείας
Πιστοποιεί ότι είστε συνδεμένος στον λογαριασμό σας
Αποθηκεύει την επιλεγμένη γλώσσα
Συγκεντρώνει πληροφορίες τι έχετε εισάγει στις φόρμες επικοινωνίας
Αποθηκεύσει τις ρυθμίσεις των μέσων κοινωνικής δικτύωσης
Αποθηκεύσει την επιλεγμένη περιοχή και χώρα σας.
Η ιστοσελίδα δεν θα:
Εντοπίσει τις σελίδες επισκέψεων και την αλληλεπίδραση σας με αυτές
Εντοπίσει την τοποθεσία και την περιοχή σας με βάση την διεύθυνση IP
Εντοπίσει τον χρόνο που δαπανάται σε κάθε σελίδα
Προσαρμόσει τις πληροφορίες και τη διαφήμιση στα ενδιαφέροντά σας με βάση π.χ. το περιεχόμενο που έχετε επισκεφτεί προηγουμένως
Συγκεντρώσει στοιχεία προσωπικής ταυτοποίησης, όπως όνομα και τοποθεσία.
Η ιστοσελίδα θα:
Remember which cookies group you accepted
Αποθηκεύει την ρύθμιση προτιμήσεων των cookies
Επιτρέπει τα cookies περιοδικής λειτουργείας
Πιστοποιεί ότι είστε συνδεμένος στον λογαριασμό σας
Αποθηκεύει την επιλεγμένη γλώσσα
Συγκεντρώνει πληροφορίες τι έχετε εισάγει στις φόρμες επικοινωνίας
Αποθηκεύσει τις ρυθμίσεις των μέσων κοινωνικής δικτύωσης
Αποθηκεύσει την επιλεγμένη περιοχή και χώρα σας
Εντοπίσει τις σελίδες επισκέψεων και την αλληλεπίδραση σας με αυτές
Εντοπίσει την τοποθεσία και την περιοχή σας με βάση την διεύθυνση IP
Εντοπίσει τον χρόνο που δαπανάται σε κάθε σελίδα
Η ιστοσελίδα δεν θα:
Προσαρμόσει τις πληροφορίες και τη διαφήμιση στα ενδιαφέροντά σας με βάση π.χ. το περιεχόμενο που έχετε επισκεφτεί προηγουμένως
Συγκεντρώσει στοιχεία προσωπικής ταυτοποίησης, όπως όνομα και τοποθεσία.
Η ιστοσελίδα θα:
Remember which cookies group you accepted
Αποθηκεύσει τις ρυθμίσεις των μέσων κοινωνικής δικτύωσης
Αποθηκεύσει την επιλεγμένη περιοχή και χώρα σας
Εντοπίσει τις σελίδες επισκέψεων και την αλληλεπίδραση σας με αυτές
Εντοπίσει την τοποθεσία και την περιοχή σας με βάση την διεύθυνση IP
Εντοπίσει τον χρόνο που δαπανάται σε κάθε σελίδα
Προσαρμόσει τις πληροφορίες και τη διαφήμιση στα ενδιαφέροντά σας με βάση π.χ. το περιεχόμενο που έχετε επισκεφτεί προηγουμένως
Συγκεντρώσει στοιχεία προσωπικής ταυτοποίησης, όπως όνομα και τοποθεσία.
Νέα ΘάσουΠριν 6 έτη
Νέα ΘάσουΠριν 6 έτη
Νέα ΘάσουΠριν 6 έτη
ΚαβάλαΠριν 6 έτη
Νέα ΘάσουΠριν 6 έτη
Νέα ΘάσουΠριν 6 έτη
Νέα ΘάσουΠριν 6 έτη
ΕλλάδαΠριν 6 έτη
You must be logged in to post a comment Login