Πολιτισμός

Ευριπίδη: «ΤΡΩΑΔΕΣ» από το Κ.Θ.Β.Ε. στο 66ο Φεστιβάλ Φιλίππων

ΚΡΙΤΙΚΗ ΑΠΟ ΤΟΝ ΠΑΥΛΟ ΛΕΜΟΝΤΖΗ

Οι «Tρωάδες από το ΚΘΒΕ με τη Ρούλα Πατεράκη στο ρόλο της Εκάβης, δεν είναι ακόμα ένα κλασσικό ανέβασμα του έργου του Ευριπίδη.

Αποτελεί μία σύγχρονη διασκευή του ποιητικού κειμένου όπου ο ήχος, η μουσική και η εικόνα συνυπάρχουν δημιουργικά με τα πρόσωπα επί σκηνής. Λέξεις και αλγόριθμοι, άνθρωποι και τεχνολογία, συνθέτουν μία παράσταση που κινείται μεταξύ πολυμεσικής αφήγησης, θεάτρου και οπτικοακουστικής εγκατάστασης. Μπορεί, λοιπόν, ο λόγος του Ευριπίδη να συνυπάρξει αρμονικά με τη σύγχρονη τεχνολογία επί σκηνής; H απάντηση είναι πως ναι: ο συνδυασμός αυτών των φαινομενικά αντιθετικών στοιχείων, δίνει μια νέα δυναμική στα κείμενα της αρχαίας ελληνικής γραμματείας.

Οι «Τρῳάδες» – γραμμένη το 415 π.Χ. – ήταν η τρίτη τραγωδία μιας τριλογίας που αναφέρεται στον Τρωικό Πόλεμο. Η πρώτη, «Αλέξανδρος», ως θέμα είχε την αναγνώριση του πρίγκιπα της Τροίας Πάρι, που είχε εγκαταλειφθεί μωρό από τους γονείς του και ξαναβρέθηκε στην εφηβεία. Η δεύτερη τραγωδία «Παλαμήδης» αναφέρεται στην κακομεταχείρηση από τους Έλληνες του συμπατριώτη τους, Παλαμήδη. Αυτή η τριλογία παρουσιάστηκε στα Διονύσια μαζί με το σατυρικό δράμα «Σίσυφος». Οι υποθέσεις αυτής της τριλογίας δεν συνδέονται μεταξύ τους, όπως εκείνες της «Ορέστειας» του Αισχύλου. Ο Ευριπίδης δεν ευνοούσε τέτοιες συνδεδεμένες τριλογίες.

Ο ποιητής για το έργο αυτό κέρδισε το δεύτερο βραβείο, χάνοντας από τον αφανή τραγικό Ξενοκλή.

Υπόθεση

Το έργο του Ευριπίδη παρακολουθεί την τύχη των γυναικών της Τροίας, αφού η πόλη τους είχε λεηλατηθεί, οι άντρες τους είχαν σκοτωθεί και οι οικογένειές τους που απέμειναν πρόκειται να παρθούν ως σκλάβες. Εντούτοις ξεκινά με τους θεούς Αθηνά και Ποσειδώνα να αναζητούν τρόπους για να τιμωρήσουν τον Ελληνικό στρατό για την απαγωγή της Κασσάνδρας, μεγαλύτερης κόρης του Βασιλιά Πρίαμου και της Βασίλισσας Εκάβης.

Όσα ακολουθούν δείχνουν πόσο οι Τρωαδίτισσες έχουν υποφέρει. Ο Έλληνας Ταλθύβιος φτάνει για να πει στην εκθρονισμένη βασίλισσα Εκάβη τι περιμένει αυτή και τα παιδιά της. Την Εκάβη θα την πάρει ο Οδυσσέας και η κόρη της Κασσάνδρα προορίζεται να γίνει παλλακίδα του νικητή Αγαμέμνονα. Η Κασσάνδρα, η οποία βρίσκεται υπό την επήρεια ένθεης μανίας, ή αλλιώς βακχείας, προβλέπει ότι όταν θα φθάσουν στο Άργος η πικραμένη γυναίκα του νέου κυρίου της, η Κλυταιμνήστρα, θα σκοτώσει τόσο την ίδια όσο και αυτόν. Φθάνει η χήρα πριγκίπισσα Ανδρομάχη και η Εκάβη μαθαίνει από αυτήν ότι η νεότερη κόρη της Πολυξένη έχει σκοτωθεί, ως θυσία στον τάφο του Αχιλλέα.

Στην Ανδρομάχη έλαχε να γίνει παλλακίδα του γιου του Αχιλλέα, Νεοπτόλεμου, ενώ πιο τρομερά νέα πρόκειται να φτάσουν για τη βασιλική οικογένεια. Ο Ταλθύβιος διστακτικά την πληροφορεί ότι το βρέφος της, ο Αστυάνακτας, έχει καταδικασθεί σε θάνατο. Η Ελένη, αν και όχι γυναίκα της Τροίας, αναμένεται να υποφέρει εξ ίσου. Ο Μενέλαος φθάνει για να την πάρει μαζί του στην Ελλάδα, όπου την περιμένει καταδίκη σε θάνατο. Η Ελένη εκλιπαρεί το σύζυγό της να της χαρίσει τη ζωή και αυτός φαίνεται αποφασισμένος να τη σκοτώσει, αλλά ο Χορός γνωρίζει ότι θα την αφήσει να ζήσει και θα την πάρει μαζί του.

Όχι μόνο αποκαλύπτεται στο τέλος του έργου ότι ζει, αλλά στην Οδύσσεια ο Τηλέμαχος θα μάθει πως η μυθική ομορφιά της Ελένης της χάρισε τη συγχώρεση.

Στο τέλος, ο Ταλθύβιος επιστρέφει φέρνοντας μαζί του το πτώμα του μικρού Αστυάνακτα πάνω στην ασπίδα του Έκτορα. Επιθυμία της Ανδρομάχης ήταν να θάψει η ίδια το παιδί της, εκτελώντας τις πρέπουσες τελετουργίες σύμφωνα με τα έθιμα της Τροίας, αλλά το πλοίο της είχε ήδη αναχωρήσει. Ο Ταλθύβιος δίνει το άψυχο σώμα στην Εκάβη. Εκείνη προετοιμάζει τη σορό του εγγόνου της για την ταφή, και η Τροία καίγεται από τους Αχαιούς, πριν τελικά αναχωρήσουν οι γυναίκες- λάφυρα, με τον Οδυσσέα.

Ανάγνωση

Το πώς αντιμετωπίζει ο Ευριπίδης το μεγάλο έγκλημα των συμπατριωτών του κατά των κατοίκων της Μήλου και την εκστρατεία, την αλαζονική, την άδικη αλλά και επικίνδυνη, που ετοιμάζουν για τη Σικελία, το καταλαβαίνουμε από το ότι την άνοιξη του 415 ελέγχει την πολιτική του δήμου με τη διδασκαλία των «Τρωάδων», όπου μια σειρά από παθητικές εικόνες φρίκης δείχνει το φοβερό δράμα των γυναικών των Τρώων, όταν πάρθηκε το Ίλιο από τους Αχαιούς.

Όταν μιλάμε για μια κατάκτηση ή για μια άλωση, φέρνουμε στο νου μας την έξαψη της μάχης, τη χαρά των νικητών. Ποιος συλλογίζεται τον πόνο του νικημένου;

Ο Ευριπίδης, όμως, παρουσιάζει άλλη εικόνα. Από το πλήθος των αιχμαλωτισμένων Τρωάδων, που πνίγονται στους στεναγμούς, ξεχωρίζει και φέρνει πιο κοντά στο θεατή τον πόνο της χαροκαμένης Εκάβης, την έκσταση της Κασσάνδρας, που η άστοργη φιλία του Φοίβου της είχε χαρίσει το πικρό προνόμιο να βλέπει στα σκοτεινά βάθη του μέλλοντος, όλες τις συμφορές που οδεύανε προς την πατρίδα και το πατρικό της σπίτι.

Την Ανδρομάχη, μας την παρουσιάζει με όλο τον πόνο της γυναίκας που έχασε τον άνδρα της και της μάνας που της άρπαξαν το παιδί για να το σκοτώσουν, σε μια σκηνή από τις πιο συγκλονιστικές των δραμάτων του Ευριπίδη.

Τη μεγάλη νίκη των παλληκαριών, που πήδησαν μια νύχτα από την κοιλιά του Δούρειου ίππου και που οι Αθηναίοι την είχαν για δόξα και των δικών τους προγόνων, ακατάληπτη από το χρόνο, ο Ευριπίδης την απογυμνώνει από τη λάμψη που της είχαν δώσει ο θρύλος και το έπος, και την παρουσιάζει μπρος στους κατάπληκτους Αθηναίους, που είχαν κυριεύσει ένα νησί και από τώρα μελετούσαν άλλη κατάκτηση, σαν μια ιστορία ληστείας, γεμάτη από ωμότητες, άγριες σφαγές και εμπρησμούς.

Ο ποιητής βροντοφώναξε την καταδικαστική του γνώμη στην κόγχη του Διονυσιακού θεάτρου κατά τα Μ. Διονύσια του 415 π.Χ. προς τους Αθηναίους και τους έδειξε ότι μέρα με την ημέρα ξεστράτιζαν από το δρόμο της ιστορικής τους αποστολής, που ήταν να ελευθερώνουν κι όχι να υποδουλώνουν, να προστατεύουν και όχι να καταστρέφουν.

Έτσι, ο Ευριπίδης γράφει ένα αντιπολεμικό δράμα και κατακρίνει την πολιτική των Αθηναίων για το προκλητικό ανοσιούργημα, που είχαν διαπράξει λίγους μήνες πριν εναντίων των Μηλίων, καθώς και για την Σικελική Εκστρατεία που προετοιμάζουν.

Οι «Τρωάδες» είναι ένα αμείλικτο κατηγορώ για τις φρικαλεότητες του πολέμου και ένα σπαρακτικό αίτημα για αλληλεγγύη και ανθρωπισμό.

Οι αιώνες που ακολούθησαν μάς βοηθούν να καταλάβουμε και να αφομοιώσουμε το πυκνό μήνυμα των Τρωάδων. Κύριο μέλημα του δυνατού πρέπει να είναι η δικαιοσύνη, όχι ο αφανισμός του αδυνάτου. Βασική μέριμνα όσων νικούν πρέπει να είναι η μοίρα των ηττημένων. Οι φοβερές επαναστάσεις του 18ου και του 19ου αιώνα αλλά και ο 20ός με τους δύο παγκόσμιους πολέμους του, υποχρεώνουν κάθε πολιτισμένο άνθρωπο να ανατρέξει στα μηνύματα του Ευριπίδη, ο οποίος πρόσφερε στην ανθρωπότητα τούτη την κορυφαία τραγωδία, επειδή είχε απαυδήσει από την αστραφτερή αλαζονεία της Αθήνας. Έτσι ήταν κι έτσι είναι η εξουσία.

Το μοιρολόι των Τρωάδων για μια καθημαγμένη πόλη γίνεται μια πανανθρώπινη κραυγή διαμαρτυρίας, γίνεται ο θρήνος των ηττημένων και εξόριστων όλου του κόσμου. Επιπλέον, εισάγεται το θέμα της ατομικής ευθύνης, αλλά και η έννοια της πατρίδας.

Η παράσταση

Ο σκηνοθέτης Χρήστος Σουγάρης, ας πούμε λάτρης του ρεαλιστικού εφέ, στήνει στο κέντρο της άδειας ορχήστρας έναν σύγχρονο τηλεφωνικό θάλαμο, ως ρεαλιστικό εφέ, και πιστεύει ότι έτσι ο θεατής θα έχει την αίσθηση ότι παρίσταται στο παρουσιαζόμενο δρώμενο, ότι μεταφέρεται στη συμβολιζόμενη πραγματικότητα κι ότι αντιμετωπίζει όχι μια καλλιτεχνική μυθοπλασία και μια αισθητική αναπαράσταση, αλλά ένα πραγματικό γεγονός.

Όμως, φευ, το αποτέλεσμα είναι αντίθετο των προσδοκιών του, όσον αφορά το σκηνικό και τον συμβολισμό του, το οποίο δανείστηκε η σκηνογράφος από προηγούμενες δουλειές της. Εδώ είναι παράταιρο στην ορχήστρα του αρχαίου θέατρου, αν όχι, κακόγουστο.

Μεγάλη μερίδα θεατών ενοχλείται σε όλη τη διάρκεια της παράστασης από αυτή την άποψη, που, είναι μεν σύγχρονη και το ρεαλιστικό εφέ συνηθίζεται στις τωρινές σκηνοθεσίες κείμενων αρχαίου δράματος, όμως χωρίς να ασεβεί στον ποιητή και το έργο του. Δυστυχώς, το «εύρημα» ακυρώνει την Εκάβη. Την εγκλωβίζει σε μια φυλακή και της στερεί το δικαίωμα να ερμηνεύσει την τραγική ηρωίδα του ποιητή, όπως θα μπορούσε, εφόσον το απέδειξε περίτρανα αμέσως μετά την εμφάνιση της Ελένης.

Ωστόσο, ο σκηνοθέτης προσπαθεί να κάνει μια ρεαλιστική και εκσυγχρονιστική προσέγγιση, ενώ με το κείμενο ως αφετηρία προσπαθεί να τονίσει την αυθεντικότητα του ηθοποιού, με τη ρεαλιστική εκφορά του λόγου που προτείνει, με στόχο να καταδείξει τη σύγχρονη ιστορική και πολιτική κατάσταση, μέσα από το έργο του Ευριπίδη, το οποίο από μόνο του έχει αρκετές πολιτικές και ιστορικές παραδηλώσεις που παραπέμπουν άμεσα στην κατάρρευση του νεοελληνικού πολιτισμού. Η όψη, επίσης, των προσώπων επηρεάζεται από το θέμα κι ο σκηνοθέτης δίνει μια αστική ματιά στην τραγωδία, καθώς οι γυναίκες της Τροίας ντυμένες με άχρονα κοστούμια της Ελένης Μανωλοπούλου έχουν την ίδια θλιβερή εικόνα με τις σύγχρονες πρόσφυγες γυναίκες, όπου γης.

Μπορούμε, λοιπόν, να χαρακτηρίσουμε το όλο εγχείρημα «ανοικτή φόρμα» που παρουσιάζει ένα πλήθος παραλλαγών και ιδιαίτερων περιπτώσεων. Το άνοιγμα οδηγεί στην πλήρη διάλυση του κλασικού μοντέλου κι έτσι έχουμε, για παράδειγμα, την Θεά Αθηνά να μοιράζεται σε δώδεκα στόματα. Δώδεκα απρόσωπες γυναίκες, με θαυμάσια κοστούμια, ερμηνεύουν τον ρόλο είτε τμηματικά είτε ομοθυμαδόν, ενώ ο μύθος είναι συρροή μοτίβων που δε δομούνται σ’ ένα ομοιογενές σύνολο, αλλά παρουσιάζονται με αποσπασματικό και ασυνεχή τρόπο.

Η σκηνή σχηματίζει τις βασικές ενότητες που, προστιθέμενες, δημιουργούν μια επική σειρά μοτίβων. Βαλίτσες αραδιασμένες σηματοδοτούν την αναγκαστική προσφυγιά ( σκηνικά – κοστούμια Ελένης Μανωλοπούλου) και κίνηση του Ερμή Μαλκότση, ενώ τη μουσική που στεφανώνει τα δρώμενα υπογράφει ο σημαντικός συνθέτης Στέφανος Κορκολής.

Ο Αλέκος Αναστασίου φωτίζει την παράσταση. Μετά τις διαδοχικές ηγεμονίες του ηθοποιού-βασιλιά, του σκηνοθέτη -ηνιόχου, του σκηνογράφου -εικαστικού δημιουργού, έρχεται ο φωτιστής, ως άρχων του φωτός, να γίνει το πρόσωπο κλειδί της παράστασης. Με το φως στη δράση κατέχουμε την πλήρη εκφραστική δυνατότητα του χώρου, την πλήρη εκφραστική του δύναμη στην υπηρεσία ηθοποιών και, εν τέλει, της συλλογικής δουλειάς.

Η περιώνυμη και αξιότιμη κυρία Ρούλα Πατεράκη ερμηνεύει την Εκάβη με δυναμισμό και απίστευτη ενέργεια, αλλά με ιδιόμορφο τρόπο που λειτουργεί σε μεγάλο βαθμό, ως τροχοπέδη στην πλήρη κατανόηση του κειμένου. Δε θέλω να σχολιάσω περαιτέρω την απόδοσή της, από σεβασμό στην πορεία της και στην προσφορά της στο ελληνικό θέατρο.

Ο Αντώνης Καφετζόπουλος είναι ένας διεκπεραιωτικός , αλλά όχι χολωμένος όπως τον θέλει ο Ευριπίδης, Ποσειδώνας, που χρησιμοποιεί το ομηρικό αφήγημα – άλωση της Τροίας – για να καυτηριάσει αυτά που έκαναν οι Αθηναίοι στη Μήλο, μόλις ένα χρόνο νωρίτερα.

Ο Δημήτρης Πιατάς υποδύεται με τη γνωστή μανιέρα του τον Ταλθύβιο, έναν τύπο καθημερινό, με την υποχρέωση να μεταφέρει κακές ειδήσεις. Σε κάποιους αρέσει και σ’ άλλους, διόλου.

Ο Αλέξανδρος Μπουρδούμης παίζει με πειθώ και σθένος τον Μενέλαο, που τσακισμένος από τον πόλεμο έρχεται στην Τροία να πάρει πίσω τη γυναίκα του, ενώ όλοι οι ηθοποιοί του Κ. Θ. Β.Ε., όπως πάντα, είναι πολύ καλοί στην ερμηνεία και την εδραίωση του σκηνοθετικού οράματος.

Η Μαρία Διακοπαναγιώτου ερμηνεύει μια Κασσάνδρα υπερσεξουαλικό, βακχικό όν, όπως το ζήτησε ο σκηνοθέτης, ενώ η Ελένη της Κλειώς- Δανάης- Οθωναίου, μένει αγέρωχη στη λάμψη του φορέματός της και στο κενό της ομορφιάς της, σύμφωνα με το κείμενο.

Η Μαρίζα Τσάρη, ως Ανδρομάχη, ακολουθεί πειθήνια τις σκηνοθετικές οδηγίες που τη θέλουν μια γυναίκα περήφανη μεν, ταπεινωμένη δε και, ως μητέρα που πληροφορείται τον επικείμενο θάνατο του γιου της Αστυάνακτα, αντιδρά χαλαρά και με, σχεδόν, βουβό πόνο.

Ο Χρήστος Σουγάρης, διαβάζω στο πρόγραμμα, βραβευμένος σκηνοθέτης από την Ένωση Ελλήνων Θεατρικών Κριτικών με το βραβείο «Νέου θεατρικού δημιουργού» για το 2018, υπεύθυνος καλλιτεχνικού προγραμματισμού του ΚΘΒΕ, παρουσιάζει φέτος μια χαλαρή έως αδιάφορη ανάγνωση του αριστουργηματικού έργου του Ευριπίδη και, όπως δήλωσε ο ίδιος, ενδιαφέρθηκε σ’ αυτή την παράσταση ν’ ακούσει «ανθρώπινες φωνές να μιλούν και όχι φωνές ηθοποιών».

Επίλογος

Μια ανώνυμη ομάδα από αιχμάλωτες Τρωαδίτισσες, που αποτελούν τον Χορό της τραγωδίας, μοιάζει να τρέφει ελπίδες για την «καλοσύνη των νικητών» και για μια ευμενέστερη μεταχείριση, ανάλογα με το ποιον του «Κυρίου» που θα υπηρετούν με την υπακοή τους σ’ αυτόν. Η ομάδα, αντιθέτως, των επωνύμων ηρωίδων (Κασσάνδρα, Ανδρομάχη, Εκάβη) δεν τρέφει ψευδαισθήσεις και έχει πλήρη συνείδηση της δυστυχίας τους. Επειδή το όνομά τους είναι η ψυχή τους.

Δεν πρόκειται για μία αριστοκρατική διάκριση του ποιητή, όπως θα μπορούσε κάποιος επιπόλαια να εικάσει, επειδή δεν κάνει το όνομα τη διαφορά επιπέδου συνειδητότητας. Η διαφορά επιπέδου φέρει, αντιθέτως, πάντοτε όνομα. Οι επώνυμες ηρωίδες μεταμορφώνονται σε αιώνια σύμβολα αντίστασης στην ωμή βία.

Όλα τα πιο πάνω κάνουν επίκαιρο το έργο του Ευριπίδη, το κάνουν κυριολεκτικά μια προφητεία για τους καιρούς μας, όπου συμβαίνουν τα ίδια σε παγκόσμιο επίπεδο και όπου τα μέσα πειθαναγκασμού και ολικής χειραγώγησης των κοινωνιών, με τη βοήθεια της καλπάζουσας ανεξέλεγκτης τεχνολογίας, συναινούν πρόθυμα στην αλλοτρίωσή τους κι έχουν γίνει απείρως αποτελεσματικότερα.

Επιπροσθέτως, αυτό που κάνει τη συγκεκριμένη τραγωδία διαχρονική και επίκαιρη είναι η φρίκη του πολέμου και της ανισότητας, η άσκηση εξουσίας του ισχυρού απέναντι στον ανίσχυρο άνθρωπο, τα δεινά των γυναικών μέσα σε εμπόλεμες συνθήκες και όχι μόνο, οι φρικαλεότητες που λαμβάνουν χώρα σε εμπόλεμες περιοχές ή σε χώρες, όπου πολιτικά καθεστώτα αναγκάζουν τους ανθρώπους να αναζητούν έναν ειρηνικό τόπο, μία ελπίδα για μια καλύτερη ζωή.

Συντελεστές

Μετάφραση: Θεόδωρος Στεφανόπουλος

Σκηνοθεσία: Χρήστος Σουγάρης

Σκηνικά – Κοστούμια: Ελένη Μανωλοπούλου

Πρωτότυπη μουσική σύνθεση: Στέφανος Κορκολής

Κίνηση: Ερμής Μαλκότσης

Φωτισμοί: Αλέκος Αναστασίου

Βοηθός σκηνοθέτη: Χριστόφορος Μαριάδης

Βοηθός σκηνογράφου – ενδυματολόγου: Δανάη Πανά

Οργάνωση παραγωγής: Marleen Verschuuren

* Βοηθός σκηνοθέτη (στο πλαίσιο πρακτικής άσκησης): Αλέξανδρος Μαυρουδόπουλος

Διανομή (αλφαβητικά): Μελίνα Αποστολίδου (Αθηνά), Λουκία Βασιλείου (Αθηνά, Ελένη), Μομώ Βλάχου (Αθηνά), Χαρά Γιώτα (Αθηνά), Ηλέκτρα Γωνιάδου (Αθηνά), Μαρία Διακοπαναγιώτου (Κασσάνδρα), Αντώνης Καφετζόπουλος (Ποσειδώνας), Χριστίνα Μπακαστάθη (Αθηνά), Αλέξανδρος Μπουρδούμης (Μενέλαος), Μπέττυ Νικολέση (Αθηνά), Ρούλα Πατεράκη (Εκάβη), Κλειώ Δανάη Οθωναίου (Αθηνά, Ελένη), Δημήτρης Πιατάς (Ταλθύβιος), Πολυξένη Σπυροπούλου (Αθηνά), Βιργινία Ταμπαροπούλου (Αθηνά), Θεοφανώ Τζαλαβρά (Αθηνά), Μαρίζα Τσάρη (Ανδρομάχη), Μάρα Τσικάρα (Αθηνά)

* Έκτακτη αντικατάσταση: Γιάννης Χαρίσης

Γυναίκες: Μαριάννα Αβραμάκη, Μελίνα Αποστολίδου, Λουκία Βασιλείου, Μομώ Βλάχου, Χαρά Γιώτα, Ηλέκτρα Γωνιάδου, Ζωή Ευθυμίου, Ηλέκτρα Καρτάνου, Εύη Κουταλιανού, Λωξάνδρα Λούκας, Ελένη Μισχοπούλου, Χριστίνα Μπακαστάθη, Χρυσή Μπαχτσεβάνη, Μπέτυ Νικολέση, Κλειώ Δανάη Οθωναίου, Πολυξένη Σπυροπούλου, Βιργινία Ταμπαροπούλου, Θεοφανώ Τζαλαβρά, Φωτεινή Τιμοθέου, Μάρα Τσικάρα
Άντρας: Χριστόφορος Μαριάδης

ΠΑΥΛΟΣ ΛΕΜΟΝΤΖΗΣ

Πηγή: KavalaWebNews

Πολιτισμός

KΑΒΑΛΑ FESTIVAL 2026: Μία στρατηγική σύμπραξη εξωστρέφειας και πολιτισμού μεταξύ Καβάλας και Νυρεμβέργης.

Η FORUM Α.Ε., η κορυφαία εταιρία διοργάνωσης εκθέσεων στην Ελλάδα και μέλος του γερμανικού εκθεσιακού ομίλου NürnbergMesse, ενώνει τις δυνάμεις της με τον Δήμο Καβάλας για τη διοργάνωση του KAVALA FESTIVAL 2026, ένα φεστιβάλ με διεθνή χαρακτήρα. Με αφορμή τη συμπλήρωση 27 ετών από την επίσημη αδελφοποίηση (1999) και τη στενή θεσμική συνεργασία μεταξύ Καβάλας και Νυρεμβέργης, οι δύο πόλεις ενώνονται ξανά σε μια γιορτή-ορόσημο.

Το KAΒΑΛA FESTIVAL 2026 θα πραγματοποιηθεί στις 25 και 26 Ιουλίου 2026 στο Δημοτικό Πάρκο Φαλήρου, τελώντας υπό την αιγίδα τοπικών φορέων. Στόχος της διοργάνωσης είναι να αναδείξει τον γαστρονομικό και πολιτιστικό πλούτο της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας και Θράκης, ενισχύοντας παράλληλα τους ιστορικούς δεσμούς που συνδέουν τις δύο πόλεις.

Ο κ. Θάνος Παναγούλιας, Πρόεδρος Δ.Σ. & Διευθύνων Σύμβουλος FORUM A.E. δήλωσε: «Είναι μεγάλη μας τιμή και χαρά η σύλληψη της ιδέας και η διοργάνωση του KABAΛA FESTIVAL 2026. Μίας εκδήλωσης που ταυτίζεται με γιορτή της τοπικής κοινωνίας και έμπρακτη επιβεβαίωση των ισχυρών δεσμών φιλίας που, εδώ και 27 χρόνια, συνδέουν την Καβάλα με την αδελφοποιημένη πόλη της Νυρεμβέργης. Αναδεικνύοντας την τοπική παράδοση των δύο πόλεων μέσα από πλήθος γεύσεων και δραστηριοτήτων, επιδιώκουμε να δημιουργήσουμε, στην καρδιά της Καβάλας, μία αξέχαστη εμπειρία τόσο για τους κατοίκους και τους επισκέπτες, όσο και για τους θεσμικούς φορείς των δύο πόλεων».

Ο κ. Petter Ottmann, CEO του Ομίλου NürnbergMesse επεσήμανε: «Ένα μεγάλο μέρος των εμπορικών εκθέσεων που διοργανώνει η FORUM επικεντρώνεται στη γαστρονομία, τον τουρισμό και τη φιλοξενία. Επομένως, είμαστε ιδιαίτερα ευτυχείς που μεταφέρουμε αυτή την πολύτιμη τεχνογνωσία για πρώτη φορά στη Βόρεια Ελλάδα μέσω του KABAΛA FESTIVAL, ενισχύοντας ταυτόχρονα τους δεσμούς αδελφοποίησης των δύο πόλεων».

Ο κ. Θόδωρος Μουριάδης, Δήμαρχος Καβάλας υπογράμμισε: «Το ΚΑΒΑΛΑ FESTIVAL, μια διοργάνωση με ευδιάκριτο οικονομικό και καλλιτεχνικό αποτύπωμα, συνιστά απτή απόδειξη της συνεχούς προσπάθειας οργανωμένης εξωστρέφειας του Δήμου Καβάλας. Στο Πάρκο Φαλήρου, όπου θα φιλοξενηθούν μεγάλες εταιρείες ζυθοποιίας και διάφορα μουσικά σχήματα, αναμένεται να επιβεβαιωθεί η δυνατότητα της πόλης μας να υλοποιήσει δράσεις και ιδέες που

εφαρμόζονται με απόλυτη επιτυχία εδώ και δεκαετίες εκτός των ελληνικών συνόρων. Οι συμμετέχοντες θα έχουν την ευκαιρία να έρθουν σε επαφή με άλλες μορφές διασκέδασης και με το περιεχόμενο παράλληλων εκδηλώσεων που εμπεριέχουν καινοτόμα στοιχεία και ευρηματικές πρακτικές για τη βίωση πρωτόγνωρων εμπειριών. Η επάρκεια και ο άριστος επαγγελματισμός των στελεχών της FORUM AE – Member of NurnbergMesse, καθώς και η συνέπεια των υπαλλήλων των δημοτικών υπηρεσιών, αποτελούν τα εχέγγυα για να φτάσουμε με ασφάλεια στο επιθυμητό αποτέλεσμα. Το ΚΑΒΑΛΑ FESTIVAL θα είναι μία γιορτή με πολύ κέφι, χρώμα και ιδιαίτερες γεύσεις. Ας τη ζήσουμε!»

Ο κ. Marcus König, Δήμαρχος Νυρεμβέργης σημείωσε: «Η αδελφοποίηση μεταξύ της Καβάλας και της Νυρεμβέργης συνδέει τις δύο πόλεις μας μέσα από τον πολιτισμό, την ιστορία και τις γαστρονομικές απολαύσεις. Στο KAVALA FESTIVAL, αυτός ο στενός δεσμός ζωντανεύει με έναν ξεχωριστό τρόπο».

Διεθνής Δικτύωση

Στο πλαίσιο του φεστιβάλ θα υλοποιηθεί ένα στοχευμένο πρόγραμμα φιλοξενίας μέσω του οποίου θεσμικοί εκπρόσωποι και διεθνείς δημοσιογράφοι θα έχουν την ευκαιρία να έρθουν σε απευθείας επαφή με τους εκθέτες. Παράλληλα θα µυηθούν στην τοπική κουλτούρα και ιστορία της περιοχής µέσα από ένα ειδικά σχεδιασµένο πρόγραµµα ξεναγήσεων στα αξιοθέατα, περιηγήσεων σε τοποθεσίας ορόσημα και πολιτιστικών δράσεων. Η στρατηγική σημασία της διοργάνωσης ενισχύεται φέτος από τις απευθείας πτήσεις της Marabu Airlines που συνδέουν τη Νυρεμβέργη με την Καβάλα, διευκολύνοντας την προσέλευση επισκεπτών και στελεχών από την κεντρική Ευρώπη.

Πρόγραμμα Φεστιβάλ

Παρά τον έντονα θεσμικό του χαρακτήρα, το Φεστιβάλ παραμένει μια ανοιχτή εκδήλωση για την τοπική κοινωνία, για όλους τους κατοίκους της πόλης αλλά και της ευρύτερης Περιφέρειας προσφέροντας ένα ποιοτικό διήμερο πρόγραμμα (με ελεύθερη είσοδο):

Γεύσεις από την Ελλάδα και τη Γερμανία: Επιλεγμένες ζυθοποιίες και μικροζυθοποιίες της χώρας και παραδοσιακά προϊόντα τοπικών επιχειρήσεων και ανεξάρτητων παραγωγών.
Πολιτιστικό πρόγραμμα: Μουσικές συναυλίες με τη συμμετοχή του συγκροτήματος «Χαΐνηδες» (Σάββατο 25/07) και της Ήβης Αδάμου (Κυριακή 26/07).
Ελληνογερμανικές εκπαιδευτικές δράσεις: Δημιουργικά εργαστήρια και διαδραστικά παιχνίδια γνωριμίας με τη γερμανική γλώσσα και κουλτούρα, σε συνεργασία με την Τοπική Επιτροπή Καθηγητών Γερμανικής Γλώσσας Καβάλας.

Υπό την Αιγίδα & Υποστήριξη:

Το KAΒΑΛΑ FESTIVAL τελεί υπό την Αιγίδα του Δήμου Καβάλας, του Επιμελητηρίου Καβάλας, της Περιφέρειας Ανατολικής Μακεδονίας & Θράκης και της Ομοσπονδίας Επαγγελματιών, Βιοτεχνών και Εμπόρων Ν. Καβάλας.

Επίσημοι Partners

Δήμος Νυρεμβέργης (City of Nuremberg)
FILOS – Πρωτοβουλία για την προώθηση της αδελφοποίησης Νυρεμβέργης-Καβάλας
Marabu Airlines

Ταυτότητα φεστιβάλ

Ημερομηνίες: Σάββατο 25 & Κυριακή 26 Ιουλίου 2026
Ωράριο Λειτουργίας: 18:00 – 23:00
Τοποθεσία: Δημοτικό Πάρκο Φαλήρου, Καβάλα
Είσοδος: ΕΛΕΥΘΕΡΗ

Diamond Partner: ΒΙΚΡΕ

Μέγας Χορηγός Ψηφιακών Συναλλαγών: NBG PAY / EDPS

Σχετικά με τη FORUM S.A. – Μέλος του Ομίλου NürnbergMesse

Η FORUM S.A. είναι η κορυφαία εταιρεία διοργάνωσης εκθέσεων στην Ελλάδα, έχοντας στο χαρτοφυλάκιό της κορυφαία trade shows παγκόσμιου βεληνεκούς (HORECA, FOOD EXPO, XENIA, FOODTECH, ARTOZA, GLOBAL PACK, OENOTELIA, LOGISTICS EXPO, TRUCK & VAN EXPO) και εξειδικευμένα B2B και B2C festivals (Athens Coffee Festival, World of Beer Festival). Ως μέλος του εκθεσιακού ομίλου της NürnbergMesse, η FORUM S.A. αποτελεί βασικό πυλώνα εξωστρέφειας και ανάπτυξης για την ελληνική επιχειρηματικότητα, προσφέροντας παράλληλα ολοκληρωμένες λύσεις corporate events και booth construction μέσω του τμήματος FORUM TOTAL SOLUTIONS.

Σχετικά με τη NürnbergMesse

Ο Όμιλος NürnbergMesse Group καταχωρίστηκε στο εμπορικό μητρώο στις 5 Απριλίου 1974 ως Nürnberger Messe- und Ausstellungsgesellschaft mbH (NMA) και αποτελεί σήμερα μία από τις 15 μεγαλύτερες εταιρείες διοργάνωσης εκθέσεων παγκοσμίως. Ο Όμιλος απασχολεί περισσότερους από 1.200 εργαζομένους σε 15 διεθνείς τοποθεσίες στη Γερμανία, την Αυστρία, την Ιταλία, την Ελλάδα, τη Βραζιλία, την Κίνα, την Ινδία και τις ΗΠΑ. Επιπλέον, διαθέτει ένα δίκτυο διεθνών αντιπροσώπων σε περισσότερες από 100 άλλες χώρες. Το χαρτοφυλάκιό του περιλαμβάνει περίπου 120 δια ζώσης και διαδικτυακές εκδηλώσεις, οι οποίες εστιάζουν σε πέντε βασικούς τομείς: Λιανικό Εμπόριο & Καταναλωτικά Αγαθά, Δόμηση & Κατασκευές, Τεχνολογία Επεξεργασίας, Ηλεκτρονικά & Ασφάλεια, και Κοινωνία & Δημόσιος Τομέας.

Πηγή: KavalaWebNews

Πολιτισμός

«Οι Αντιγόνες» του Γιώργου Καρακάντζα στο 69ο Φεστιβάλ Φιλίππων

Μια πρωτότυπη παράσταση μαριονετών, από τον μετρ του είδους Γιώργο Καρακάντζα, σε μια διεθνή συμπαραγωγή με τη γαλλική ομάδα Anima Théâtre.

Κριτική από τον Παύλο Λεμοντζή

Το ΔΗΠΕΘΕ Καβάλας στο πλαίσιο του 69ου Φεστιβάλ Φιλίππων, παρουσιάζει τη Δευτέρα 20 και την Τρίτη 21 Ιουλίου στη Στοά Αϊ Γιάννη, την τρίγλωσση παράσταση κουκλοθεάτρου «Οι Αντιγόνες», σε Γαλλική, Ιρανική και Ελληνική Γλώσσα.

Πρόκειται για μια ιδιαίτερη παράσταση-βαλίτσα που αντλεί τις τεχνικές της από το θέατρο σκιών ενώ έχει σχεδιαστεί έτσι, ώστε να ταξιδεύει παντού.

Η παράσταση στηρίζεται στον μύθο της Αντιγόνης, αυτή τη θεμελιώδη μορφή της ελληνικής τραγωδίας που αψηφά την απαγόρευση του Κρέοντα να θάψει τον αδερφό της, Πολυνείκη, πληρώνοντας το τίμημα με τη δική της ζωή. Η ιστορία της
διασχίζει τους αιώνες και αντηχεί ακόμα και σήμερα.

Στη συγκεκριμένη παράσταση η Αντιγόνη δεν είναι πια μόνο μια ηρωίδα της αρχαιότητας: γίνεται μια σύγχρονη, ανυπότακτη γυναίκα που ενσαρκώνει μια αξιοπρέπεια που αρνείται να υποταχθεί.

Σε μια σκηνή εσκεμμένα λιτή, η αφήγηση αναπτύσσεται μέσα από μια βαλίτσα -σύμβολο της προσφυγιάς και της μνήμης- που μετατρέπεται σε μικροσκοπικό θέατρο όπου ξαναπαίζονται τα κομμάτια της ζωής της Αντιγόνης. Κανένα αντικείμενο δεν είναι ουδέτερο: ένα μαντήλι, ένας καθρέφτης, μια λάμπα ή μια φιγούρα συμμετέχουν στη δημιουργία ενός κόσμου σκιών και αναμνήσεων, όπου ο μύθος συναντά το προσωπικό.

Η παράσταση παίρνει τη μορφή παραμυθιού ενώ την αφήγησή του αναλαμβάνουν δύο performers. Ο ένας «σμιλεύει» το φως και τις εμφανίσεις, δίνοντας σώμα στις μορφές της εξουσίας και της τραγωδίας και η άλλη ενσαρκώνει την Αντιγόνη, εμπλουτίζοντας την ιστορία με την εμπειρία του ιρανικού παραμυθιού (Naqqali) και τη δική του πορεία.

Από αυτή τη συνάντηση γεννιέται μια σύγχρονη Αντιγόνη, που καθρεφτίζει πάνω της τα ζητήματα της προσφυγιάς, της ελευθερίας και της γυναικείας αντίστασης, αντηχώντας τους σύγχρονους αγώνες και τις φωνές των γυναικών που συναντήθηκαν κατά τη διάρκεια του δημιουργίας αυτού του έργου.

Η ομάδα του Γιώργου Καρακάντζα δίνει νέα διάσταση στο Θέατρο Σκιών , με μια εντελώς ιδιότυπη μορφή τέχνης και διασκεδάζει, ψυχαγωγεί, διαμορφώνει χαρακτήρες, εκπαιδεύει θεατές, δίνει ουσία στον όρο «διαδραστικό θέατρο». Εξάλλου, το θέατρο του είδους είναι ένα θεσμοθετημένο μέσο αγωγής και ψυχαγωγίας σε πολλές ευρωπαϊκές χώρες.

Δεν υπάρχουν ακριβή στοιχεία για τη γέννηση της φιγούρας ή της κούκλας, αλλά υπάρχουν στοιχεία για τη μεγάλη της ιστορία. Η πρώτη θεατρική πράξη του ανθρώπου, κατά τους Έλληνες, ήταν το πλάσιμο ομοιώματός του, «ανδρείκελου», που προέρχεται από τις λέξεις «ανήρ» και το επίθετο «είκελος» που σημαίνει «όμοιος». Με κάποια προσποίηση, μίμηση, του έδωσε φωνή και κίνηση κι έτσι αποτέλεσε θέαμα. Η εμφάνισή του χρονολογείται πριν από 3.000 χρόνια κι αναπτύχθηκε σχεδόν σ’ όλον τον κόσμο. Υπάρχουν στοιχεία ότι , πλην τις αρχαίας Ελλάδας, συναντήθηκε στην Αίγυπτο, στην Ινδία, στην Άπω Ανατολή, στη Ρώμη κι αργότερα σ’ όλη την Ευρώπη.

Ο κύριος ρόλος τους ήταν θρησκευτικός. Μάλιστα, σε αιγυπτιακό τάφο βρέθηκαν μαριονέτες. Απ’ την Αίγυπτο ήρθαν και στην Ελλάδα και, σύμφωνα και με τον Λουκιανό, οι αρχαίοι Έλληνες μιμήθηκαν τον μηχανισμό της κινητικότητάς τους, ώστε η μαριονέτα να διαδοθεί ευρέως, ακόμη και στη καθημερινή ψυχαγωγία τους.

Ο μύθος της Αντιγόνης χαρακτηρίζεται από μεταμορφωτικές τάσεις, όπως άλλωστε κάθε αρχαιοελληνικός μύθος, με τη διαφορά ότι η ιστορία της Αντιγόνης έχει μεταπλαστεί, μεθερμηνευτεί, επαναπροσληφθεί και επαναπροσδιοριστεί στη σύγχρονη εποχή περισσότερο από οποιονδήποτε άλλον μύθο που μας έρχεται από την κλασική αρχαιότητα. Οι δυνάμεις της μετάπλασης και της μεταμόρφωσής της είναι αστείρευτες. Σε όλον τον κόσμο η φιγούρα της χρησιμοποιήθηκε για να αφηγηθεί εκ νέου ιστορίες αντίστασης σε ολιγαρχικά ή απολυταρχικά ή αποικιοκρατικά καθεστώτα, ιστορίες χειραφέτησης και προσωπικής ενδυνάμωσης, ιστορίες έμφυλης ισότητας και συμπερίληψης του Άλλου. Η Αντιγόνη μεταμορφώνεται συνεχώς γεννώντας δεκάδες νέες ‘Αντιγόνες’ που πασχίζουν να αφήσουν τις σκιές και να βγουν στο φως. Εδώ συναντιέται το θέατρο σκιών και οι πολλές σύγχρονες Αντιγόνες.

Το θέατρο σκιών συνδέεται με τη γέννηση της ανθρωπότητας. Είναι εύκολο να φανταστεί κανείς τις σκιές να χορεύουν στις προϊστορικές σπηλιές ή ακόμα και στη σπηλιά του Πλάτωνα. Στην αρχαία Ελλάδα, η σκιά χρησιμοποιούνταν από το Μαντείο των Δελφών για τη δημιουργία μιας μυστικιστικής ατμόσφαιρας, καθώς οι σκιές επιτρέπουν την αναπαράσταση άλλων κόσμων στη συλλογική φαντασία. Οι μάντεις και οι χαρτορίχτρες ‘συνομιλούν’ με τις σκιές και τις ‘ακούνε’, καθώς βρίσκονται σε ‘επικοινωνία’ με τον κόσμο των πνευμάτων και με τον θάνατο. Στο θέατρο, σήμερα, με τον συνδυασμό διαφόρων πηγών φωτός και βίντεο μπορούμε να παράγουμε σκιές μέσα στον χώρο και να δώσουμε μια άλλη διάσταση στην αφήγηση. Οι σκιές μπορούν να κάνουν μια αφήγηση πιο φαντασμαγορική. Οι σκιές και οι προβολές εικόνων ξεφεύγουν από τη γραμμική αφήγηση και οι χαρακτήρες της παράστασης ζωντανεύουν, καινούργιοι χώροι και τόποι γεννιούνται απλά με ένα φως και λίγες φιγούρες.

«Η δημιουργία, ο πολιτισμός και η παιδεία νομίζω ότι μπορούν να μας αφυπνίσουν ενάντια στη βαρβαρότητα. Η ελληνική μυθολογία είναι μέρος του ανθρώπινου πολιτισμού.» Δήλωσε ο ίδιος ο σκηνοθέτης.

Συντελεστές

Σκηνοθεσία: Γιώργος Καρακάντζας, Samaneh Latifi
Εικονογράφος: Kinga Kelemen
Μουσικός: Ali Hout

Μαριονετίστας: Γιώργος Καρακάντζας
Ηθοποιός: Samaneh Latifi

Συνεργάτες: Ευφημία Καρακάντζα (Καθηγήτρια Αρχαίας Ελληνικής Γλώσσας), Eric Deniaud (Κατασκευαστής Μαριονετών)
Εκτέλεση Παραγωγής: Anima Theatre

Η παράσταση είναι στα γαλλικά, περσικά και ελληνικά.

ΠΑΥΛΟΣ ΛΕΜΟΝΤΖΗΣ

Πηγή: KavalaWebNews

Πολιτισμός

Γιώργος Καρακάντζας: Ένας σκηνοθέτης και συγγραφέας με διεθνή καριέρα στο κουκλοθέατρο

του Παύλου Λεμοντζή

Ο Καβαλιώτης καλλιτέχνης Γιώργος Καρακάντζας εκπαιδεύτηκε στην Ακαδημία Θεάτρου στην Πράγα (DAMU) και στην Εθνική Σχολή Κουκλοθεάτρου (ESNAM) στο Charleville-Mézières της Γαλλίας. Το 2001, ήταν από τα ιδρυτικά μέλη για την Compagnie La Machine à Racines και ακολούθησε το Anima Théâtre το 2004. Στα έργα του περιλαμβάνονται το Καμπαρέ των χαμένων ψυχών (2002), ο Mr. H? (2008), Gojira (2015), Rebetiko (2020) και Mythos (2024). Έχει συνεργαστεί μεταξύ άλλων με το Théâtre de Cuisine, το Cirque Batard Cahin-Caha και το France 3 Television. Έχει επίσης συνεργαστεί με τους Cie Paramana στην Ελλάδα και Cie Alama d’Arame στην Πορτογαλία. Από το 2019, είναι συνεργάτης καλλιτέχνης στο La Garance, Εθνικό Θέατρο του Cavaillon.

Στην Ελλάδα έγινε ευρύτερα γνωστός μέσα από την παράσταση κουκλοθεάτρου “Mythos”, που παρουσιάστηκε πέρυσι στην Εναλλακτική Σκηνή της Εθνικής Λυρικής Σκηνής και σημείωσε επιτυχία. Εμπνεύστηκε το έργο “Mythos” από τις παιδικές αναμνήσεις του και τις μυθικές διηγήσεις της Ιλιάδας, της Οδύσσειας και της ελληνικής μυθολογίας που του διάβαζε ο πατέρας του. Οι χαρακτήρες θυμίζουν τους ήρωες, τα τέρατα και τις θεότητες αυτών των αρχαίων ιστοριών για να επαναμαγέψουν τον κόσμο που τους περιβάλλει.

Ο ίδιος μίλησε για τις σπουδές του, τα έργα του, την πορεία του στο εξωτερικό και στην Ελλάδα σε συνεντεύξεις του και σταχυολόγησα μερικά ενδιαφέροντα αποσπάσματα από τη βιογραφία του.

«Η γοητεία του κουκλοθεάτρου βρίσκεται σε αυτό το πολύ όμορφο κείμενο της Brunella Eruli, όσον αφορά το τι είναι η τέχνη του κουκλοθεάτρου.
Η μαριονέτα δεν είναι ένα ανθρώπινο ον σε μινιατούρα: είναι ταυτόχρονα πολύ περισσότερα και πολύ λιγότερα από τον ηθοποιό. Αέρινη φιγούρα ή γκροτέσκο τέρας, τεχνικό θαύμα ή φτωχό αντικείμενο, άνθρωπος μετασχηματισμένος σε πράγμα ή πράγμα ανυψωμένο στη ομοιότητα ενός ζωντανού όντος, είναι μια φιγούρα του ορίου που, στα σύνορα μεταξύ του ανθρώπινου και του μη ανθρώπινου, επιτρέπει ταυτόχρονα να εκπροσωπηθεί το μη ανθρώπινο κομμάτι του ανθρώπου και να φωτιστεί αυτό που θεμελιώνει την πιθανή του ανθρωπιά.

Μέσα από αυτήν την ιδρυτική αμφισημία που τον κάνει να ταλαντεύεται μεταξύ του ζωντανού και του άψυχου, του σώματος και της ύλης, της ζωής και του θανάτου, της συνείδησης και της ασυνείδητης, το θέατρο μαριονέτας ανοίγει έναν θολό, γοητευτικό, φανταστικό χώρο. Έτυχε το 1993 να δω την υπέροχη παράσταση «Φασούλης» του κουκλοθέατρου ΑΓΙΟΥΣΑΓΙΑ και ήταν το κλικ. Αργότερα, έφυγα από την Ελλάδα και άρχισα τις σπουδές κουκλοθέατρου στην ακαδημία θέατρου DAMU στην Πράγα όπου έμεινα τρία χρόνια πριν μπω στην ανώτερη σχολή κουκλοθεάτρου στο Charleville της Γαλλίας».

Το κουκλοθέατρο αποτελεί μια μοναδική θεατρική γλώσσα, ικανή να εκφράσει κάθε θεματική. Η μεγαλύτερη πρόκληση στην αφήγηση μιας ιστορίας μέσω του κουκλοθέατρου είναι η μετάδοση συναισθημάτων και μηνυμάτων μέσω των κουκλών, οι οποίες είναι, στην ουσία, άψυχα αντικείμενα.

Ωστόσο, υπάρχει μια αποδοχή από πλευράς του κοινού για την “εμψύχωση” αυτών των αντικειμένων. Οι ρίζες αυτής της αποδοχής βρίσκονται στις αναμνήσεις των παιδικών παιχνιδιών, όπου οι κούκλες, τα Playmobil, τα στρατιωτάκια, ζωντανεύουν και γίνονται πιστοί σύντροφοι στο παιχνίδι.
Επιπλέον, πολιτισμικά, η αποδοχή αυτή συνδέεται με θρησκευτικές τελετές, όπως οι πομπές των καθολικών αγαλμάτων, οι τελετουργίες με μάσκες και αντικείμενα στην Αφρική η ακόμα το καρναβάλι δημιουργούν έναν ιδιαίτερο δεσμό των ανθρώπων με την εμψύχωση αντικειμένων.
Ο καλλιτέχνης πρέπει να είναι ικανός να δημιουργήσει έναν κόσμο και να ενεργοποιήσει τη φαντασία του κοινού με έναν εφευρετικό τρόπο. Αυτό απαιτεί υψηλή τεχνική δεξιοτεχνία και αστείρευτη φαντασία.

Η κάθε παράσταση συνδυάζει μαριονέτες, βιντεοπροβολές και παιχνίδια με σκιές, δημιουργώντας μια μοναδική θεατρική εμπειρία. Το κουκλοθέατρο είναι μία από τις σύγχρονες θεατρικές μορφές που κατέχει σημαντική θέση στη σύγχρονη πειραματική θεατρική σκηνή. Ένα από τα χαρακτηριστικά του είναι η ικανότητά του να συνυπάρχει και να συνεργάζεται επί σκηνής με άλλες τέχνες, όπως το τσίρκο, ο χορός, η περφόρμανς και η τεχνολογία.

«Στη δική μου πορεία, η ανάμειξη τρισδιάστατων κούκλων με προβολές είναι ένας τομέας στον οποίο πειραματίζομαι εδώ και 20 χρόνια. Ο στόχος μου είναι η πλαστικότητα του σκηνικού χώρου, ο οποίος μέσω των προβολών αλλάζει και εξελίσσεται. Θα μπορούσαμε να το ορίσουμε ως μια κινηματογραφική προσέγγιση της θεατρικής γραφής. Αυτή η δραματουργία περνά μέσα από την επιλογή της πηγής φωτός και της επιφάνειας προβολής.

Ο πειραματισμός αυτός περιλαμβάνει μια πληθώρα διαφορετικών πηγών φωτός, όπως βίντεο, slides, λαμπτήρες για θέατρο σκιών και προβολείς διαφανειών, καθώς και μια σειρά από διαφορετικές επιφάνειες προβολής. Στο «Mythos», για παράδειγμα, η πρόθεση είναι να δημιουργηθεί ένα κινηματογραφημένο σκηνικό που να μπορεί να εκφράσει από τη μία μια δυστοπική πραγματικότητα και από την άλλη μια μυθολογική φαντασμαγορία.

Το παραδοσιακό κουκλοθέατρο δεν είναι μια τέχνη που απευθύνεται στα παιδιά αποκλειστικά, αλλά μια τέχνη δρόμου με καυστικό χιούμορ. Στοιχεία ακόμα υπάρχουν στον Καραγκιόζη, στο Punch and Judy show, στον ναπολιτάνο Punchinella, σε παραστάσεις με ζωντανό ακόμα ρεπερτόριο, ή τα παραδοσιακά κουκλοθέατρα της Ασίας, στην Κίνα, στην Ιάβα, στην Ινδία που έχουν τελετουργικό χαρακτήρα. Το ότι το κουκλοθέατρο απευθύνεται αποκλειστικά σε παιδικό κοινό είναι κάτι το οποίο προσπαθούμε να το ανατρέψουμε σαν αντίληψη και σαν στερεότυπο. Στη Μασσαλία οργανώνω την Μπιενάλε «Le Marche Noir Des Petites Utopies» που έχει αποκλειστικά παραστάσεις για εφήβους και ενήλικες και υπάρχουν πολλές παραγωγές σε αυτόν τον τομέα.

Η συνεργασία με την Εθνική Λυρική Σκηνή είναι πολύ σημαντική για την παραγωγή του «Mythos» και θα ήθελα να εκφράσω τις ευχαριστίες μου για την εμπιστοσύνη που μου έδειξαν. Αυτή η συνεργασία αποτελεί επίσης συνέχεια μιας πορείας και μιας παρουσίας στον ελληνικό θεατρικό χώρο. Το 2013 παίξαμε στη Στέγη το «Όνειρο της Τζοκόντα», και την επόμενη χρονιά παρουσίασα την ίδια παράσταση στο Φεστιβάλ κουκλοθεάτρου και παντομίμας στο Κιλκίς, καθώς και στο Γαλλικό Ινστιτούτο Θεσσαλονίκης. Το 2021 συμμετείχαμε στο φεστιβάλ της Καλαμάτας με την παράσταση «Engrenage» και το 2022 στην Ελευσίνα, Πολιτιστική Πρωτεύουσα, με την παράσταση «Ρεμπέτικο». Τις «Αντιγόνες» παρουσιάζω φέτος στο Φεστιβάλ Φίλιππων κι ελπίζω να συνεχιστούν οι συνεργασίες με τον ελληνικό χώρο, ο οποίος έχει ήδη μια μεγάλη δυναμική ομάδων και καλλιτεχνών που ασκούν αυτή την τέχνη».

Οι σκιές μπορούν να κάνουν μια αφήγηση πιο φαντασμαγορική. Οι σκιές και οι προβολές εικόνων ξεφεύγουν από τη γραμμική αφήγηση και οι χαρακτήρες της παράστασης ζωντανεύουν, καινούργιοι χώροι και τόποι γεννιούνται απλά με ένα φως και λίγες φιγούρες.

Αυτή την τέχνη υπηρετεί ο Γιώργος Καρακάντζας με γνώση, μέθοδο, ψυχική διάθεση και μέγιστο ταλέντο. Οι διακρίσεις και οι συμμετοχές του σε διεθνή φεστιβάλ επικυρώνουν τα παραπάνω.

ΠΑΥΛΟΣ ΛΕΜΟΝΤΖΗΣ

Πηγή: KavalaWebNews